ഏകാന്തതയുടെ അങ്ങേയറ്റം: പോയിന്റ് നെമോ മുതൽ മനസ്സിന്റെ ഇരുൾമുറികൾ വരെ

ഒരു മനുഷ്യന് യഥാർത്ഥത്തിൽ എത്രത്തോളം ഒറ്റപ്പെടാൻ സാധിക്കും? നിങ്ങൾ ഒന്ന് കണ്ണടച്ച് ആലോചിച്ചു നോക്കൂ. നാളെ നേരം പുലരുമ്പോൾ നിങ്ങൾ ഉണരുന്നത് ഈ ലോകത്ത് മറ്റൊരാൾക്കും എത്തിപ്പെടാൻ കഴിയാത്തത്ര ദൂരെയുള്ള, ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും വിജനമായ ഒരിടത്താണെന്ന് കരുതുക. നിങ്ങളുടെ ചുറ്റും നോക്കുമ്പോൾ തലയുയർത്തി നിൽക്കുന്ന മലനിരകളോ, പച്ചപ്പു നിറഞ്ഞ മരങ്ങളോ, പുകയുയരുന്ന ഫാക്ടറികളോ, ഒരു കൊച്ചുകൂരയോ പോലുമില്ല. വാഹനങ്ങളുടെ ഹോൺ ശബ്ദമില്ല, മൊബൈൽ ടവറുകളില്ല, മനുഷ്യന്റെ ഒരു കാൽപ്പാട് പോലുമില്ല. കണ്ണെത്താദൂരത്തോളം അനന്തമായി നീണ്ടുകിടക്കുന്ന കടുംനീല നിറത്തിലുള്ള സമുദ്രം മാത്രം. ഏത് ദിശയിലേക്ക് തലതിരിച്ചു നോക്കിയാലും ആകാശവും കടലും തമ്മിൽ കൂട്ടിമുട്ടുന്ന നീണ്ടൊരു ചക്രവാള വരയല്ലാതെ മറ്റൊന്നുമില്ല. നിങ്ങളുടെ കാലുകൾക്ക് താഴെ നാലായിരത്തിലധികം മീറ്റർ താഴ്ചയിൽ പരന്നുകിടക്കുന്ന ആഴക്കടലിന്റെ അന്ധകാരം മാത്രം. നമ്മുടെ ഈ ഭൂമിയിൽ അത്തരമൊരു സ്ഥലം സങ്കൽപ്പം മാത്രമല്ല, യഥാർത്ഥത്തിൽ തന്നെയുണ്ട്. ശാസ്ത്രലോകം അതിനെ വിളിക്കുന്നത് പോയിന്റ് നെമോ എന്നാണ്. ഒരു ഭൂപടം തുറന്നുവെച്ച് നോക്കിയാൽ, മനുഷ്യന്റെ സാന്നിധ്യം ഒട്ടുമില്ലാത്ത ഇത്രയും ഭീമാകാരമായ ഒരു ശൂന്യത നമ്മുടെ ഈ ചെറിയ ഭൂമിയിൽ എങ്ങനെ നിലനിൽക്കുന്നു എന്ന് കണ്ട് ഏതൊരു സാധാരണക്കാരനും അത്ഭുതപ്പെട്ടുപോകും.

തെക്കൻ പസഫിക് സമുദ്രത്തിന്റെ അഗാധതയിലാണ് പോയിന്റ് നെമോ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള ഒരു മൺതരിയിലേക്ക്, അതായത് ഏതെങ്കിലും ഒരു കരഭാഗത്തേക്ക് എത്തണമെങ്കിൽ പോലും ഇവിടെ നിന്ന് കുറഞ്ഞത് 2,688 കിലോമീറ്റർ ദൂരം സഞ്ചരിക്കണം. ഒന്ന് ഓർത്തുനോക്കണം, കന്യാകുമാരിയിൽ നിന്ന് കാശ്മീരിലേക്ക് റോഡ് മാർഗ്ഗം യാത്ര ചെയ്യുന്നതിനേക്കാൾ വലിയൊരു ദൂരമാണിത്. ചുറ്റുമുള്ള ആയിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്ററുകളിൽ കാലുറപ്പിച്ചു നിൽക്കാൻ ഒരു തുണ്ട് പാറയോ മണൽത്തരിയോ ഇല്ല. കടലിന്റെ നടുവിലെ കേവലമൊരു ഗണിതശാസ്ത്ര ബിന്ദു മാത്രമാണത്. 1992-ൽ ക്രൊയേഷ്യൻ-കനേഡിയൻ സർവേ എൻജിനീയറായ ഹ്ര്വോയെ ലൂക്കാറ്റെല കമ്പ്യൂട്ടർ സാങ്കേതികവിദ്യ ഉപയോഗിച്ച് കണക്കുകൂട്ടിയാണ് ഈ ബിന്ദു കണ്ടെത്തിയത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഇതിനെ 'ഓഷ്യാനിക് പോൾ ഓഫ് ഇൻആക്സസിബിലിറ്റി' അഥവാ സമുദ്രത്തിൽ മനുഷ്യർക്ക് എത്തിപ്പെടാൻ ഏറ്റവും ബുദ്ധിമുട്ടുള്ള ഇടം എന്ന് വിളിക്കുന്നു. എന്നാൽ സംഭവം എന്താണെന്ന് വെച്ചാൽ, പോയിന്റ് നെമോയുടെ ഈ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ കൗതുകം മാത്രമല്ല നമ്മെ അത്ഭുതപ്പെടുത്തേണ്ടത്. അതൊരു തുടക്കം മാത്രമാണ്. നമ്മൾ അതിനെക്കുറിച്ച് കൂടുതൽ ആഴത്തിൽ ചിന്തിക്കുന്തോറും, ഒറ്റപ്പെടൽ എന്നത് വെറുമൊരു ദൂരത്തിന്റെ മാത്രം അളവുകോലല്ല എന്ന വലിയൊരു സത്യം നമ്മൾ തിരിച്ചറിയാൻ തുടങ്ങും.

നമുക്ക് ഒറ്റപ്പെടലിനെ ഏറ്റവും ലളിതമായ ഒരു നിർവചനത്തിൽ നിന്ന് പരിശോധിക്കാം. ദൂരം. നിങ്ങളിൽ ആരെങ്കിലും ലോകത്തിലെ സകല തിരക്കുകളിൽ നിന്നും മാറി പൂർണ്ണമായും ഒന്ന് ഒറ്റപ്പെടണം എന്ന് ആഗ്രഹിച്ചാൽ, സ്വാഭാവികമായും ആദ്യം തോന്നുക എല്ലാവരിൽ നിന്നും ഒരുപാട് അകലെയുള്ള ഒരിടത്തേക്ക് പോവുക എന്നതായിരിക്കും. അത് മനുഷ്യന്റെ വളരെ സ്വാഭാവികമായ ഒരു ചിന്താഗതിയാണ്. എന്നാൽ പോയിന്റ് നെമോ നമ്മളെ വളരെ രസകരമായ മറ്റൊരു കാര്യം പഠിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. അത് മറ്റൊരു മനുഷ്യനിൽ നിന്നുള്ള ഏറ്റവും കൂടിയ ദൂരമല്ല, മറിച്ച് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള കരയിൽ നിന്നുള്ള തുല്യമായ ദൂരമാണ്. പോയിന്റ് നെമോയ്ക്ക് ചുറ്റും കൃത്യമായ ത്രികോണ ആകൃതിയിൽ മൂന്ന് പ്രധാന കരഭാഗങ്ങളാണുള്ളത്. വടക്ക് പിറ്റ്കെയ്ൻ ദ്വീപുകളിലെ ഡ്യൂസി ദ്വീപ്, വടക്കുകിഴക്ക് ഈസ്റ്റർ ദ്വീപിന് അടുത്തുള്ള മോട്ടു നൂയി, തെക്ക് അന്റാർട്ടിക്കയുടെ തീരത്തുള്ള മാഹർ ദ്വീപ്. ഈ മൂന്ന് കരകളിലേക്കും കൃത്യമായി 2,688 കിലോമീറ്റർ വീതം ദൂരമുണ്ട്. നിങ്ങൾ ആ കടലിന്റെ നടുവിൽ ഒരു ചെറിയ ബോട്ടിൽ ഒറ്റയ്ക്ക് കിടക്കുന്നത് ഒന്ന് സങ്കൽപ്പിച്ചു നോക്കൂ. കടലിലെ ശക്തമായ അടിയൊഴുക്കുകൾ കാരണം അവിടെ മത്സ്യങ്ങളോ കടൽ ജീവികളോ പോലും വളരെ കുറവാണ്. കാരണം ഈ പ്രദേശം സൗത്ത് പസഫിക് ഗൈർ എന്ന സമുദ്ര ചുഴിയുടെ നടുവിലാണ്. അവിടെ പോഷകങ്ങൾ വളരെ കുറവായതുകൊണ്ട് തന്നെ അതൊരു സമുദ്ര മരുഭൂമിയാണ്. ഒരു കടൽപക്ഷിയുടെ കരച്ചിലോ മീനുകൾ വെള്ളത്തിൽ തട്ടുന്ന ശബ്ദമോ പോലും അവിടെ കേൾക്കാനില്ല. ചുറ്റും നോക്കുമ്പോൾ നമ്മുടെ തലച്ചോറിന് തങ്ങൾ ഭൂമിയിലാണ് ജീവിക്കുന്നത് എന്ന് ഓർമ്മിപ്പിക്കാൻ ഒരു കാഴ്ചയുമില്ല. റോഡുകളോ, പുകമഞ്ഞോ, മനുഷ്യനിർമ്മിതമായ അടയാളങ്ങളോ ഒന്നുമില്ല. അപ്പോഴാണ് നമ്മൾ ഒരു കാര്യം മനസ്സിലാക്കുന്നത്, നിങ്ങൾ ജീവിക്കുന്നത് ഭൂമിയിൽ തന്നെയാണ്, എന്നാൽ മനുഷ്യ സംസ്കാരം എന്ന ഒന്നില്ലാത്ത മറ്റൊരു അന്യഗ്രഹത്തിൽ എത്തിപ്പെട്ടതുപോലെയാണത്. ഇവിടെ ഒറ്റപ്പെടൽ എന്നാൽ മനുഷ്യരിൽ നിന്നുള്ള വേർപിരിയൽ മാത്രമല്ല, മനുഷ്യർ ജീവിക്കുന്ന ഇടങ്ങളിൽ നിന്നും സംസ്കാരത്തിൽ നിന്നുമുള്ള സമ്പൂർണ്ണമായ വേർപിരിയൽ കൂടിയാണ്. എന്നാൽ അപ്പോഴാണ് അടുത്ത ചോദ്യം വരുന്നത്, ഒരുപക്ഷേ ഏറ്റവും ഒറ്റപ്പെട്ട ഒരു സ്ഥലത്ത് മനുഷ്യർ ജീവിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലോ?

അതിനായി നമുക്ക് തെക്കൻ അറ്റ്ലാന്റിക് സമുദ്രത്തിലൂടെ ആയിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്ററുകൾ സഞ്ചരിക്കാം. അവിടെ ആഞ്ഞടിക്കുന്ന തിരമാലകൾക്ക് നടുവിൽ പച്ചപിടിച്ചു നിൽക്കുന്ന ഒരു കൊച്ചു അഗ്നിപർവ്വത ദ്വീപുണ്ട്, ട്രിസ്റ്റൻ ഡാ കൂന. ലോകത്ത് മനുഷ്യവാസമുള്ള ഏറ്റവും ഒറ്റപ്പെട്ട ജനവാസകേന്ദ്രമായാണ് ഇത് അറിയപ്പെടുന്നത്. പോയിന്റ് നെമോയെപ്പോലെ ജീവനില്ലാത്ത ഒരു ശൂന്യതയല്ലിത്. ഇവിടെ മനുഷ്യർ തലമുറകളായി ജീവിക്കുന്നുണ്ട്. കുട്ടികൾ സ്കൂളിൽ പോകുന്നു, ആളുകൾ കൃഷി ചെയ്യുന്നു, മീൻപിടിക്കുന്നു, വൈകുന്നേരങ്ങളിൽ ഒത്തുകൂടി സംസാരിക്കുന്നു. അവർക്കവിടെ ആശുപത്രിയുണ്ട്, പോസ്റ്റ് ഓഫീസുണ്ട്, പരസ്പരം പേരുചൊല്ലി വിളിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഇരുനൂറ്റമ്പതോളം ആളുകളുടെ ഒരു ചെറിയ കൂട്ടായ്മയുണ്ട്. എന്നാൽ ഈ ദ്വീപിലെ 'എഡിൻബറോ ഓഫ് ദി സെവൻ സീസ്' എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ നിന്ന് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള മറ്റൊരു മനുഷ്യസമൂഹമായ സെന്റ് ഹെലീനയിലേക്ക് എത്തണമെങ്കിൽ പോലും ഏകദേശം 2,437 കിലോമീറ്റർ കടൽ താണ്ടണം. ഈ ദ്വീപിൽ ഇന്നുവരെ ഒരു വിമാനത്താവളമോ റൺവേയോ നിർമ്മിച്ചിട്ടില്ല. അങ്ങോട്ട് പുറത്തുനിന്ന് ആർക്കെങ്കിലും വരണമെന്നോ, അവിടെയുള്ളവർക്ക് പുറംലോകം കാണണമെന്നോ തോന്നിയാൽ കപ്പൽ മാർഗ്ഗം മാത്രമേ വഴിയുള്ളൂ. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിൽ നിന്ന് പുറപ്പെടുന്ന മീൻപിടുത്ത കപ്പലുകളിലോ ചരക്കുകപ്പലുകളിലോ കയറി ആഴ്ചകളോളം പ്രക്ഷുബ്ധമായ സമുദ്രത്തിലൂടെ സഞ്ചരിക്കണം. കാലാവസ്ഥ മോശമായാൽ മാസങ്ങളോളം ഒരു കപ്പൽ പോലും അങ്ങോട്ട് അടുക്കില്ല. അപ്പൊ നിങ്ങൾ ശ്രദ്ധിച്ചാൽ ഒരു കാര്യം വ്യക്തമാകും. ട്രിസ്റ്റൻ ഡാ കൂനയിലുള്ളവർ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി പുറംലോകത്തിൽ നിന്ന് പൂർണ്ണമായും ഒറ്റപ്പെട്ടവരാണ്. എന്നാൽ അവർ മാനസികമായി ഒറ്റപ്പെട്ടവരാണോ? ഒരിക്കലുമല്ല. കാരണം അവർക്ക് ചുറ്റും സ്നേഹിക്കാൻ കുടുംബമുണ്ട്, സഹായിക്കാൻ അയൽക്കാരുണ്ട്. രാവിലെ വാതിൽ തുറന്നിറങ്ങിയാൽ വർഷങ്ങളായി അറിയാവുന്ന സൗഹൃദങ്ങൾ അവിടെയുണ്ട്. അപ്പൊ നോക്കൂ, നമ്മൾ ഇവിടെ ഒറ്റപ്പെടലിന്റെ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളാണ് കാണുന്നത്. പോയിന്റ് നെമോയിൽ ഒരു മനുഷ്യൻ പോലുമില്ലാത്തതുകൊണ്ട് ഉണ്ടാകുന്ന ശൂന്യതയാണെങ്കിൽ, ട്രിസ്റ്റൻ ഡാ കൂനയിൽ പുറംലോകവുമായുള്ള ബന്ധങ്ങൾ വിച്ഛേദിക്കപ്പെട്ടപ്പോഴും പരസ്പരമുള്ള കരുതൽ കൊണ്ട് മനുഷ്യർ അതിജീവിക്കുന്ന കൂട്ടായ്മയാണ്. അങ്ങനെയാണെങ്കിൽ, മനുഷ്യ സംസ്കാരം തൊട്ടടുത്ത് നിൽക്കുമ്പോഴും ഒരാൾക്ക് കഠിനമായ ഒറ്റപ്പെടൽ അനുഭവിക്കാൻ സാധിക്കുമോ?

നമുക്ക് സമുദ്രങ്ങൾ വിട്ട് ഒരു നിബിഡ വനത്തിലേക്ക് നടന്നുപോകാം. ഉദാഹരണത്തിന് മധ്യേന്ത്യയിലെ കൻഹ പോലെയുള്ള അതിവിശാലമായ ഒരു കാട് സങ്കൽപ്പിക്കുക. കാടിന്റെ നടുവിൽ നിങ്ങൾ നിൽക്കുമ്പോൾ, ഒരുപക്ഷേ നഗരങ്ങളിൽ നിന്നും റോഡുകളിൽ നിന്നും നിങ്ങൾ ആയിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്റർ അകലെയല്ല. ചിലപ്പോൾ കാടിന് വെറും അഞ്ചോ പത്തോ കിലോമീറ്റർ അപ്പുറത്ത് ടാറിട്ട റോഡുകൾ ഉണ്ടാകാം, വണ്ടികൾ ചീറിപ്പായുന്നുണ്ടാകാം, ഗ്രാമങ്ങളിലെ ചായക്കടകളിൽ ആളുകൾ സംസാരിക്കുന്നുണ്ടാകാം. എന്നാൽ കാടിന്റെ ഉള്ളിൽ നിങ്ങൾ ഒറ്റപ്പെട്ടുപോയാൽ സംഭവിക്കുന്നത് എന്താണ്? സൂര്യപ്രകാശം പോലും നിലത്തു വീഴാത്തവിധം ഇടതൂർന്നു വളർന്നുനിൽക്കുന്ന ഭീമാകാരമായ മരങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ കൺമുന്നിലെ ചക്രവാളത്തെ പൂർണ്ണമായും മറയ്ക്കുന്നു. ചുറ്റും കേൾക്കുന്ന ചീവീടുകളുടെയോ വന്യമൃഗങ്ങളുടെയോ ശബ്ദം ഏത് ദിശയിൽ നിന്നാണ് വരുന്നതെന്ന് തലച്ചോറിന് വേർതിരിച്ചറിയാൻ കഴിയില്ല. ഒരേപോലെയുള്ള മരങ്ങളും വള്ളിച്ചെടികളും വീണ്ടും വീണ്ടും ആവർത്തിക്കുന്നു. നടന്നുപോയ വഴി പോലും കാട്ടുപുല്ലുകൾക്കിടയിൽ നിമിഷങ്ങൾക്കകം മാഞ്ഞുപോകുന്നു. അപ്പൊ സംഭവിക്കുന്നത് എന്താണെന്ന് വെച്ചാൽ, നമ്മുടെ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്ക് തങ്ങൾ എവിടെയാണെന്ന് തിരിച്ചറിയാനുള്ള സകല സൂചനകളും നഷ്ടപ്പെടുന്നു. ഇത് ഭൂപടത്തിലെ കിലോമീറ്ററുകൾ കൊണ്ടുള്ള ദൂരമല്ല, മറിച്ച് നമ്മുടെ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്ന ഒറ്റപ്പെടലാണ്. നിങ്ങൾക്ക് ചുറ്റും നിറയെ ജീവനുണ്ട്, പ്രകൃതിയുണ്ട്. പക്ഷെ ആ പ്രകൃതി ബാക്കിയുള്ള മനുഷ്യലോകത്തെ മുഴുവൻ നിങ്ങളിൽ നിന്ന് മറച്ചുവെച്ചുകൊണ്ട് നിങ്ങളെ മാനസികമായി തളർത്തുകയാണ്. ഇനി ഇതിലും ഭീകരമായ ഒരവസ്ഥ ചിന്തിച്ചു നോക്കൂ. പ്രകൃതി മനുഷ്യന്റെ അസ്തിത്വത്തിന് തന്നെ വെല്ലുവിളി ഉയർത്തിക്കൊണ്ട് മാസങ്ങളോളം അവനെ ഒരു ചെറിയ മുറിക്കുള്ളിൽ അടച്ചിട്ടാലോ? അതിനായി നമുക്ക് ഭൂമിയുടെ ഏറ്റവും തെക്കേ അറ്റത്തേക്ക് പോകണം.

അന്റാർട്ടിക്ക എന്നത് പ്രകൃതി മനുഷ്യനെ നോക്കി നീ എത്ര നിസ്സാരനാണ് എന്ന് പരിഹസിക്കുന്ന ഒരിടം പോലെയാണ്. മൈനസ് അറുപതും എഴുപതും ഡിഗ്രി തണുപ്പ്, മണിക്കൂറിൽ നൂറ്റമ്പത് കിലോമീറ്റർ വേഗതയിൽ ആഞ്ഞടിക്കുന്ന ഹിമക്കാറ്റ്, എല്ലാറ്റിലുമുപരി മാസങ്ങളോളം സൂര്യൻ ഉദിക്കാത്ത കൊടും അന്ധകാരം. അവിടെ ലോകത്തിന്റെ പല ഭാഗത്തുനിന്നുമുള്ള ശാസ്ത്രജ്ഞർ മാസങ്ങളോളം താമസിച്ചു ഗവേഷണം നടത്തുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ നാസ പോലെയുള്ള ബഹിരാകാശ ഏജൻസികൾക്ക് അന്റാർട്ടിക്ക വെറുമൊരു മഞ്ഞുഭൂമി മാത്രമല്ല. അവിടുത്തെ റിസർച്ച് സ്റ്റേഷനുകളെ അവർ കാണുന്നത് ചൊവ്വയിലേക്കോ ചന്ദ്രനിലേക്കോ പോകുന്ന യാത്രികർക്ക് പരിശീലനം നൽകാനുള്ള ഒരു ഭൂഗർഭ പരീക്ഷണശാലയായിട്ടാണ്. ബഹിരാകാശ ദൗത്യങ്ങൾക്ക് മുന്നോടിയായി മനുഷ്യന്റെ മനസ്സ് എങ്ങനെ പ്രതികരിക്കും എന്ന് പഠിക്കാൻ ശാസ്ത്രജ്ഞർ അന്റാർട്ടിക്കയിലെ ഈ ജീവിതത്തെയാണ് മാതൃകയാക്കുന്നത്. എന്തുകൊണ്ടാണ് അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നത്? കാരണം അവിടെ കൊടുംതണുപ്പ് മാത്രമല്ല വില്ലൻ. പത്തോ പന്ത്രണ്ടോ പേരടങ്ങുന്ന ഒരു ചെറിയ സംഘത്തോടൊപ്പം, പുറത്തിറങ്ങാൻ കഴിയാത്തവിധം മാസങ്ങളോളം ഒരു ചെറിയ കെട്ടിടത്തിനുള്ളിൽ അടച്ചിട്ടിരിക്കുന്ന അവസ്ഥ ഒന്ന് ഓർത്തുനോക്കൂ. പുറത്തിറങ്ങിയാൽ മിനിറ്റുകൾക്കകം മരവിച്ചുപോകുന്ന അന്തരീക്ഷമാണ്. വിമാനങ്ങൾക്കോ കപ്പലുകൾക്കോ ആ കൊടുംശൈത്യത്തിൽ അങ്ങോട്ട് വരാൻ കഴിയില്ല. നിങ്ങളുടെ സ്വകാര്യത പൂർണ്ണമായും നഷ്ടപ്പെടുന്നു. ഒരേ മുഖങ്ങൾ മാത്രം നിരന്തരം കാണേണ്ടിവരുന്നു. ഫോൺ സിഗ്നലുകളോ ഇന്റർനെറ്റോ പലപ്പോഴും കൃത്യമായി പ്രവർത്തിക്കില്ല. അത്തരമൊരു അവസ്ഥയിൽ ഒറ്റപ്പെടൽ എന്നത് കിലോമീറ്ററുകളിലല്ല മനുഷ്യൻ അളക്കുന്നത്, മറിച്ച് സമയത്തിലാണ്. ഇനിയെന്നാണ് ഇവിടെ സൂര്യൻ ഉദിക്കുക? ഇനിയെന്നാണ് ഈ ഇരുട്ട് മാറി ഒരു പുതിയ മനുഷ്യൻ ഇങ്ങോട്ട് വരിക? സ്വന്തം കുടുംബത്തെ ഒന്ന് നേരിൽ കാണാൻ എത്ര ആഴ്ചകൾ അല്ലെങ്കിൽ മാസങ്ങൾ കാത്തിരിക്കണം? അവിടെ സമയം നിശ്ചലമായി നിൽക്കുന്നതുപോലെ തോന്നും. കിലോമീറ്ററുകളുടെ അകലത്തേക്കാൾ മനുഷ്യനെ തകർക്കാൻ കഴിയുന്നത് ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ അനിശ്ചിതത്വത്തിനും അടച്ചിടലിനുമാണ്. ഇതേ അനുഭവം തന്നെയാണ് ഭൂമിക്ക് പുറത്തേക്ക് പോകുന്ന ബഹിരാകാശ യാത്രികരും അനുഭവിക്കുന്നത്.

ബഹിരാകാശത്തിന്റെ കാര്യം പറയുമ്പോൾ അവിടെ മറ്റൊരു വിചിത്രമായ വൈരുദ്ധ്യമുണ്ട്. രാത്രിയിൽ ആകാശത്തേക്ക് നോക്കിയാൽ വളരെ വേഗതയിൽ മിന്നിനീങ്ങുന്ന ഒരു നക്ഷത്രം പോലെ അന്താരാഷ്ട്ര ബഹിരാകാശ നിലയം കാണാം. ഭൂമിയിൽ നിന്ന് വെറും നാനൂറ് കിലോമീറ്റർ ഉയരത്തിലാണ് അത് ഭ്രമണപഥത്തിൽ കറങ്ങുന്നത്. നിങ്ങൾ ഒന്ന് ശ്രദ്ധിച്ചു നോക്കിയാൽ, പോയിന്റ് നെമോയിൽ ഒരു മനുഷ്യൻ അകപ്പെട്ടുപോയാൽ, അവന് ഏറ്റവും അടുത്തുള്ള മനുഷ്യൻ ഭൂമിയിലെവിടെയുമല്ല, ചിലപ്പോൾ അവരുടെ തലയ്ക്ക് മുകളിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന ഈ ബഹിരാകാശ നിലയത്തിലെ സഞ്ചാരികളായിരിക്കും! എന്നാൽ ആ സഞ്ചാരികളുടെ അവസ്ഥ എന്താണ്? അവർ അതിവേഗ സാങ്കേതികവിദ്യയിലൂടെ ഭൂമിയുമായി നിരന്തരം സംസാരിക്കുന്നുണ്ട്. ലൈവ് വീഡിയോ കോളുകൾ ചെയ്യുന്നു, കുടുംബത്തിന് സന്ദേശങ്ങൾ അയക്കുന്നു. എങ്കിലും നാസയും മറ്റ് ബഹിരാകാശ ഏജൻസികളും മനുഷ്യൻ ബഹിരാകാശത്ത് നേരിടുന്ന ഏറ്റവും വലിയ അപകടമായി കാണുന്നത് ഈ അടച്ചിടലിനെയും ഒറ്റപ്പെടലിനെയുമാണ്. എന്തുകൊണ്ട്? കാരണം കോടിക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി മനുഷ്യൻ പരിണമിച്ചുണ്ടായത് തുറസ്സായ പ്രകൃതിയിലാണ്. നമുക്ക് പ്രകൃതിയുടെ കാറ്റും, മഴയുടെ മണവും, മണ്ണും, സൂര്യന്റെ വെളിച്ചവും, കുടുംബാംഗങ്ങളുടെ സാമീപ്യവും ആവശ്യമുണ്ട്. എന്നാൽ പൂർണ്ണമായും ഇരുമ്പും ഇലക്ട്രോണിക് സർക്യൂട്ടുകളും കൊണ്ട് നിർമ്മിച്ച, പുനരുപയോഗം ചെയ്യുന്ന വായു മാത്രം ശ്വസിക്കാൻ കഴിയുന്ന, പുറത്തിറങ്ങിയാൽ നിമിഷങ്ങൾക്കകം മരണം ഉറപ്പുള്ള ഒരു ഇടുങ്ങിയ പേടകത്തിൽ മാസങ്ങളോളം മനുഷ്യനെ അടച്ചിടുമ്പോൾ തലച്ചോറിന്റെ പ്രവർത്തനം തന്നെ മാറിമറിയുന്നു. അത് അവരുടെ ഉറക്കത്തെയും, തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കാനുള്ള കഴിവിനെയും, മാനസിക സന്തുലിതാവസ്ഥയെയും പ്രതികൂലമായി ബാധിക്കുന്നു. ഇവിടെയാണ് ആ വൈരുദ്ധ്യം തെളിയുന്നത്. സാങ്കേതികവിദ്യ കൊണ്ട് നിങ്ങൾക്ക് ഭൂമിയുടെ അറ്റത്തുള്ള ആളുകളുമായി തത്സമയം സംസാരിക്കാൻ കഴിഞ്ഞേക്കാം, എന്നാൽ ഒരാളുടെ കണ്ണുകളിലേക്ക് നേരിട്ട് നോക്കുന്നതിനോ, അവരെ ചേർത്തുപിടിക്കുന്നതിനോ പകരമാവാൻ ലോകത്തിലെ ഒരു സാങ്കേതികവിദ്യക്കും കഴിയില്ല. സാങ്കേതികമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുമ്പോഴും ശരീരം കൊണ്ടും ആത്മാവ് കൊണ്ടും കടുത്ത ഏകാന്തത അനുഭവിക്കാൻ മനുഷ്യന് സാധിക്കും.

ഇനി നമ്മൾ ബഹിരാകാശവും സമുദ്രങ്ങളും കാടുകളും വിട്ട് ഭൂമിയിലെ ഒരു സാധാരണ മനുഷ്യന്റെ ജീവിതത്തിലേക്ക് വരിക. ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾ തിങ്ങിനിറഞ്ഞു ജീവിക്കുന്ന മുംബൈയോ ന്യൂയോർക്കോ ടോക്കിയോയോ പോലെയുള്ള ഒരു വലിയ മഹാനഗരത്തിന്റെ നടുവിൽ നിൽക്കുന്നത് ഒന്ന് സങ്കൽപ്പിച്ചു നോക്കൂ. റോഡുകളിൽ കാറുകളുടെ നീണ്ട നിര, കൂറ്റൻ ഫ്ലാറ്റുകൾ, മെട്രോ ട്രെയിനുകളിലേക്ക് ഇരച്ചുകയറുന്ന ആയിരക്കണക്കിന് മനുഷ്യർ, മിന്നിമറയുന്ന നിയോൺ ലൈറ്റുകൾ, എങ്ങും ബഹളമയം. എന്നാൽ ഇത്രയും ഭീമാകാരമായ ഒരു ജനക്കൂട്ടത്തിന്റെ നടുവിൽ നിൽക്കുമ്പോഴും ഒരാൾക്ക് ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഏകാന്തതയും കടുത്ത വിഷാദവും അനുഭവപ്പെടാം. ഇവിടെയാണ് ഒറ്റപ്പെടലിനെക്കുറിച്ചുള്ള നമ്മുടെ സകല നിർവചനങ്ങളും തകിടം മറിയുന്നത്. പോയിന്റ് നെമോ നമുക്ക് കാണിച്ചു തന്നത് ദൂരം കൊണ്ടുള്ള ഒറ്റപ്പെടലാണ്. ട്രിസ്റ്റൻ ഡാ കൂന പുറംലോകവുമായുള്ള ബന്ധമില്ലായ്മ കാട്ടിത്തന്നു. വനം നമ്മുടെ ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ മറച്ചുപിടിച്ചു. അന്റാർട്ടിക്ക കൊടുംതണുപ്പും സമയവും കൊണ്ട് മനസ്സിനെ പൂട്ടിയിട്ടു. ബഹിരാകാശ നിലയം ഭൂമിയിൽ നിന്നുള്ള ശാരീരികമായ അകൽച്ച കാട്ടിത്തന്നു. എന്നാൽ ഒരു നഗരം നമുക്ക് കാണിച്ചു തരുന്നത് മനസ്സിന്റെയും ആത്മാവിന്റെയും ഒറ്റപ്പെടലാണ്. ചുറ്റും കോടിക്കണക്കിന് ആളുകളുണ്ട്, പക്ഷെ നമ്മൾ അനുഭവിക്കുന്ന സന്തോഷമോ സങ്കടമോ പങ്കുവെക്കാൻ ആരുമില്ലെന്ന തോന്നൽ. നമ്മൾ സംസാരിക്കുമ്പോൾ കേൾക്കാൻ ആളില്ലാത്ത അവസ്ഥ. അപ്പൊ ചോദ്യം വീണ്ടും മാറുകയാണ്. ഒറ്റപ്പെടൽ എന്നത് നമുക്ക് ചുറ്റും എത്ര ആളുകളുണ്ട് എന്നതിലല്ല, മറിച്ച് നമ്മൾ അവരുമായി എത്രത്തോളം ആഴത്തിൽ, എത്രത്തോളം ആത്മാർത്ഥമായി ഹൃദയം കൊണ്ട് ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു എന്നതിലാണ്.

ഇതിന്റെ മറ്റൊരു വശം ശാസ്ത്രജ്ഞർ ബഹിരാകാശ പേടകങ്ങൾ ഉപേക്ഷിക്കുന്ന രീതിയിൽ പോലും നമുക്ക് കാണാൻ കഴിയും. മനുഷ്യൻ ഉപഗ്രഹങ്ങളെയും റോക്കറ്റുകളെയും ബഹിരാകാശ നിലയങ്ങളെയും ഭൂമിയിൽ നിന്ന് ആയിരക്കണക്കിന് കിലോമീറ്റർ മുകളിലേക്ക് അയക്കുന്നു. എന്നാൽ വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞ് അവയുടെ കാലാവധി തീരുമ്പോൾ, അന്തരീക്ഷത്തിലേക്ക് തിരികെ ഇറക്കുന്ന ഈ കൂറ്റൻ പേടകങ്ങൾ മനുഷ്യരുടെ തലയിൽ വീഴാതെ എവിടെ തള്ളണം എന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർ ചിന്തിച്ചു. അതിന് അവർ കണ്ടെത്തിയ ഇടം ഏതാണെന്ന് അറിയാമോ? തുടക്കത്തിൽ നമ്മൾ പറഞ്ഞ അതേ പോയിന്റ് നെമോ! റഷ്യയുടെ 134 ടൺ ഭാരമുള്ള ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ 'മിർ' ബഹിരാകാശ നിലയം 2001-ൽ തകർത്തു വീഴ്ത്തിയത് പോയിന്റ് നെമോ ഉൾപ്പെടുന്ന ദക്ഷിണ പസഫിക് സമുദ്രത്തിലാണ്. ഇരുന്നൂറ്റമ്പതിലധികം ബഹിരാകാശ പേടകങ്ങളാണ് ഈ സമുദ്രത്തിന്റെ അടിത്തട്ടിൽ ഒരു ശ്മശാനം പോലെ തണുത്തുറഞ്ഞു കിടക്കുന്നത്. ഇതിലെ വിരോധാഭാസം ഒന്ന് ആലോചിച്ചു നോക്കൂ. മനുഷ്യൻ തന്റെ ബുദ്ധികൊണ്ട് ഏറ്റവും ഉയരത്തിലേക്ക് അയച്ച സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ വിസ്മയങ്ങൾ ഒടുവിൽ വിശ്രമിക്കുന്നത് ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും അനാഥമായ, ഏറ്റവും ഒറ്റപ്പെട്ട ഒരു സമുദ്രത്തിന്റെ അടിത്തട്ടിലാണ്. അങ്ങനെ നോക്കുമ്പോൾ മനുഷ്യന്റെ കാൽപ്പാടുകൾ എത്താത്ത ഒരു ഇടവും ഈ ഭൂമിയിൽ അവശേഷിക്കുന്നില്ല.

ഒടുവിൽ നമ്മൾ ഈ ചിന്തകളെല്ലാം കൂട്ടിമുട്ടിച്ച് നോക്കുമ്പോൾ എത്തിച്ചേരുന്നത് ഒരൊറ്റ ഉത്തരത്തിലേക്കാണ്. പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ നോക്കിയാൽ നമ്മുടെ ഈ ഭൂമി തന്നെ അനന്തമായ ശൂന്യതയിൽ ഒഴുകിനടക്കുന്ന ഒരു ചെറിയ പോയിന്റ് നെമോ മാത്രമാണ്. കോടിക്കണക്കിന് പ്രകാശവർഷങ്ങൾ പരന്നുകിടക്കുന്ന അന്ധകാരത്തിന് നടുവിൽ ജീവന്റെ തുടിപ്പുള്ള ഒരേയൊരു കൊച്ചു ദ്വീപാണ് നമ്മുടെ ഭൂമി. ആ ഭൂമിയിൽ ജീവിക്കുന്ന നമ്മൾ പരസ്പരം അകന്നുപോകുന്നതിനേക്കാൾ വലിയൊരു വിരോധാഭാസം മറ്റെന്തുണ്ട്? അതുകൊണ്ട് ഭൂപടം നോക്കി ഭൂമിയിലെ ഏറ്റവും ഒറ്റപ്പെട്ട സ്ഥലം തിരയുമ്പോൾ ഈ യാഥാർത്ഥ്യം ഓർക്കുക. ദൂരത്തെ കിലോമീറ്ററുകൾ കൊണ്ടും, അതിരുകളെ വേലിക്കെട്ടുകൾ കൊണ്ടും അളക്കാൻ കഴിഞ്ഞേക്കും. എന്നാൽ ഏകാന്തതയെ അങ്ങനെ അളക്കാൻ കഴിയില്ല. കാരണം ഏകാന്തത എന്നത് ഒരു ഭൗമശാസ്ത്ര ബിന്ദുവല്ല, അതൊരു മാനസികാവസ്ഥയാണ്. മനുഷ്യൻ എവിടെയൊക്കെ പോയാലും, കടലിന്റെ നടുവിലായാലും, ബഹിരാകാശത്തായാലും, കോൺക്രീറ്റ് കാടുകളിലായാലും, ഒടുവിൽ പരസ്പരം സ്നേഹിക്കാനും, ചേർത്തുപിടിക്കാനും, പരസ്പരം മനസ്സിലാക്കാനുമുള്ള വഴികളാണ് അവൻ എപ്പോഴും അന്വേഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. കാരണം ബന്ധങ്ങൾ നഷ്ടപ്പെടുമ്പോഴാണ് ഒരു മനുഷ്യൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ ഒറ്റപ്പെട്ടുപോകുന്നത്.