പ്രകാശിക്കുന്ന ജീനുകളുടെ വിപ്ലവവും വിപണിയും: പ്രകൃതിയെ ഞെട്ടിച്ച ഒരു ജൈവ പരീക്ഷണത്തിന്റെ കഥ

നമുക്ക് കഥയിലേക്ക് കടക്കുന്നതിന് മുൻപ് ഒരു നിമിഷം പുറകിലേക്ക് ഒന്ന് സഞ്ചരിക്കാം. കൃത്യമായി പറഞ്ഞാൽ 1961-ലെ ആ മനോഹരമായ വേനൽക്കാലത്തേക്ക്. അമേരിക്കയിലെ വാഷിംഗ്ടൺ സ്റ്റേറ്റിലുള്ള ഫ്രൈഡേ ഹാർബർ എന്ന ശാന്തമായ തീരദേശ പ്രദേശം. രാത്രിയുടെ കനത്ത ഇരുട്ടിൽ, തണുത്ത കാറ്റേറ്റ് ഒരു ചെറിയ തടിവഞ്ചിയിൽ ഒരു മനുഷ്യൻ ഒറ്റയ്ക്ക് ഇരിക്കുകയാണ്. ജാപ്പനീസ്-അമേരിക്കൻ ശാസ്ത്രജ്ഞനായ ഒസാമു ഷിമോമുറയാണ് അത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ വഞ്ചിക്ക് ചുറ്റും കടൽവെള്ളത്തിൽ ഒരു മാന്ത്രിക ലോകമാണ് തുറന്നുകിടക്കുന്നത്. ആയിരക്കണക്കിന് ജെല്ലിഫിഷുകൾ — ഏക്വോറിയ വിക്ടോറിയ എന്ന ശാസ്ത്രീയ നാമമുള്ള അത്ഭുത ജീവികൾ — ആ ഇരുണ്ട വെള്ളത്തിൽ നേരിയ, നിഗൂഢമായ ഒരു നീലകലർന്ന പച്ചവെളിച്ചം പൊഴിച്ചുകൊണ്ട് ഒഴുകിനടക്കുന്നു. നിങ്ങൾ ഇതൊന്ന് സങ്കൽപ്പിച്ചു നോക്കൂ, പൂർണ്ണമായും അന്ധകാരത്തിൽ മുങ്ങിയ ഒരു മുറിയിൽ ആയിരക്കണക്കിന് ചെറിയ നിയോൺ ബൾബുകൾ വായുവിൽ ഒഴുകിനടന്നാൽ എങ്ങനെയുണ്ടാകും? അതേ ഭംഗിയായിരുന്നു ആ കടലിന്. ഷിമോമുറ അവിടെ വെറുതെ പ്രകൃതിഭംഗി ആസ്വദിക്കാൻ വന്നതല്ല. കഴിഞ്ഞ രണ്ടാഴ്ചയായി അദ്ദേഹം ഇതേ വഞ്ചിയിൽ, ഇതേ ഇരുട്ടിൽ ഒരു വലിയ ചോദ്യത്തിന്റെ ഉത്തരം തേടുകയാണ്. ഈ ജെല്ലിഫിഷുകൾ എങ്ങനെയാണ് തിളങ്ങുന്നത്? എന്തുകൊണ്ടാണ് തീർത്തും അന്ധകാരമായ ഈ കടലിൽ ഈ ചെറിയ ജീവി സ്വന്തമായി വെളിച്ചം പുറപ്പെടുവിക്കുന്നത്? പ്രിൻസ്റ്റൺ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലെ പ്രമുഖ ബയോളജിസ്റ്റ് ആയ പ്രൊഫസർ ഫ്രാങ്ക് ജോൺസൺ അദ്ദേഹത്തെ ഫ്രൈഡേ ഹാർബറിലേക്ക് അയച്ചത് തന്നെ ജീവശാസ്ത്രത്തിലെ ഈ വലിയ രഹസ്യം ചുരുളഴിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ്.

ആ സമയത്ത് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ശാസ്ത്രജ്ഞർ വിശ്വസിച്ചിരുന്ന ഒരു വ്യക്തമായ ഉത്തരമുണ്ടായിരുന്നു. മിന്നാമിനുങ്ങുകൾ എങ്ങനെയാണോ രാത്രിയിൽ തിളങ്ങുന്നത്, അതേ രീതിയിലാണ് ഈ ജെല്ലിഫിഷും വെളിച്ചം ഉണ്ടാക്കുന്നത് എന്നായിരുന്നു അവരുടെ സിദ്ധാന്തം. അതായത്, 'ലൂസിഫെറിൻ' എന്നൊരു തന്മാത്ര ഈ ജീവികൾ സ്വന്തം ശരീരത്തിൽ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്നുണ്ടെന്നും, ആ തന്മാത്ര ഓക്സിജനുമായി ചേരുന്ന ഒരു പ്രത്യേക രാസപ്രവർത്തനത്തിലൂടെയാണ് വെളിച്ചം ഉണ്ടാകുന്നതെന്നും ശാസ്ത്രലോകം ഉറച്ചു വിശ്വസിച്ചു. ലൂസിഫെറേസ് എന്ന എൻസൈം ഈ പ്രവർത്തനത്തെ വേഗത്തിലാക്കുന്നു എന്നും അവർ കരുതി. ഷിമോമുറയുടെ ലക്ഷ്യം വളരെ ലളിതമായിരുന്നു. ഈ ജെല്ലിഫിഷിൽ നിന്ന് ആ ലൂസിഫെറിൻ തന്മാത്രയെ മാത്രം എങ്ങനെയെങ്കിലും വേർതിരിച്ചെടുക്കുക. എന്നാൽ രണ്ടാഴ്ചത്തെ കഠിനപ്രയത്നത്തിന് ശേഷവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരീക്ഷണങ്ങൾ എല്ലാം ദയനീയമായി പരാജയപ്പെട്ടു. ലൂസിഫെറിൻറെ ഒരു ചെറിയ അംശം പോലും കണ്ടെത്താൻ അദ്ദേഹത്തിന് കഴിഞ്ഞില്ല.

ആ നിരാശയുടെ രാത്രിയിലാണ്, വഞ്ചിയിലിരുന്ന് ആ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ സ്വയം ഒരു വലിയ ചോദ്യം ചോദിച്ചത്: "ഞാൻ ഇത്രയും നാൾ അന്വേഷിച്ചത് പൂർണ്ണമായും തെറ്റായ ഒരു കാര്യമാണെങ്കിലോ?" ലൂസിഫെറിൻ ആണ് ഈ വെളിച്ചത്തിന്റെ ഒരേയൊരു ഉറവിടം എന്ന് തന്നോട് പറഞ്ഞത് ആരാണ്? അന്നത്തെ ശാസ്ത്രമാണ്, മുൻകാല അനുഭവങ്ങളാണ്. എന്നാൽ ആ ശാസ്ത്രം ഈ ഇരുണ്ട കടലിൽ, ഈ ജെല്ലിഫിഷിന്റെ കാര്യത്തിൽ ഒട്ടും പ്രവർത്തിക്കുന്നില്ലല്ലോ. അങ്ങനെയെങ്കിൽ ഒരുപക്ഷേ ഇവിടെ തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ മറ്റെന്തെങ്കിലും സംഭവിക്കുന്നുണ്ടാകാം. ലോകത്ത് ഇന്നുവരെ ആരും ശ്രദ്ധിക്കാത്ത, ആരും അന്വേഷിക്കാൻ മെനക്കെടാത്ത, ശാസ്ത്രത്തിന് ഇതുവരെ പരിചയമില്ലാത്ത പുതിയൊരു പ്രോട്ടീൻ ഇതിനുള്ളിൽ ഉണ്ടാകാം. അദ്ദേഹം ആ വിപ്ലവകരമായ ചിന്തയുമായി ലാബിലേക്ക് തിരിച്ചുപോയി. അന്നുവരെയുള്ള എല്ലാ പുസ്തകപ്പരിചയങ്ങളും പരീക്ഷണ രീതികളും മാറ്റിവെച്ച്, തികച്ചും പുതിയൊരു ദിശയിൽ അദ്ദേഹം പരീക്ഷണങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു. ശാസ്ത്രത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ പല വലിയ കണ്ടെത്തലുകളും നടന്നിട്ടുള്ളത് നമ്മൾ ശരിയാണെന്ന് വിശ്വസിച്ചിരുന്ന മുൻവിധികളെ പൂർണ്ണമായി തള്ളിക്കളയുമ്പോഴാണ്.

അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആ ധീരമായ തീരുമാനം ശാസ്ത്രചരിത്രത്തെത്തന്നെ തിരുത്തിക്കുറിച്ചു. അദ്ദേഹം കണ്ടെത്തിയ ആ പുതിയ അത്ഭുതം 1962-ൽ ഒരു സയൻസ് ജേണലിൽ വളരെ സാധാരണമായ ഒരു ചെറിയ വരിയായിട്ടാണ് ആദ്യം പുറത്തുവന്നത്: "ഒരു പ്രോട്ടീൻ — അത് സാധാരണ സൂര്യവെളിച്ചത്തിൽ നോക്കിയാൽ ഇളം പച്ചനിറം, ഒരു ടങ്സ്റ്റൺ ബൾബിന്റെ വെളിച്ചത്തിൽ നോക്കിയാൽ മഞ്ഞനിറം, എന്നാൽ ഒരു അൾട്രാവയലറ്റ് ലൈറ്റിന്റെ കീഴിൽ വെച്ചാൽ ഉജ്ജ്വലമായ പ്രകാശമയമായ പച്ചനിറം." അതുവരെ മനുഷ്യരാശി കണ്ടിട്ടില്ലാത്ത ഒരു പ്രതിഭാസമായിരുന്നു അത്. ഒരു ജീവി അതിന്റെ ശരീരത്തിനുള്ളിൽ തന്നെ സ്വന്തമായി ഒരു 'ലൈറ്റ്-കൺവേർഷൻ യന്ത്രം' കൊണ്ടുനടക്കുന്നു! വെളിച്ചത്തെ സ്വീകരിച്ച് മറ്റൊരു വെളിച്ചമാക്കി മാറ്റുന്ന ആ ചെറിയ പ്രകൃതിദത്ത യന്ത്രം. ഇതാണ് ഗ്രീൻ ഫ്ലൂറസെന്റ് പ്രോട്ടീൻ അഥവാ ജി.എഫ്.പി (GFP). ഈ പേര് നാം കൃത്യമായി ഓർക്കണം. കാരണം ഇനി നമ്മൾ സംസാരിക്കാൻ പോകുന്ന ഈ വലിയ ചരിത്രകഥയിലെ യഥാർത്ഥ ഹീറോ ഈ ചെറിയ പ്രോട്ടീൻ ആണ്.

ഇവിടെ നമ്മൾ ഒരു നിമിഷം നിൽക്കേണ്ടതുണ്ട്. കാരണം ജി.എഫ്.പി-യുടെ ഉള്ളിൽ നടക്കുന്ന അടിസ്ഥാന ശാസ്ത്രം മനസ്സിലാക്കാതെ, ഈ കഥയുടെ ആഴം നമുക്ക് ഒരിക്കലും പൂർണ്ണമായി ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിയില്ല. ജി.എഫ്.പി എന്ന ഈ പ്രോട്ടീന്റെ ഉള്ളിൽ കൃത്യം 238 അമിനോ ആസിഡുകൾ ആണുള്ളത്. ഈ 238 അമിനോ ആസിഡുകൾ വെറുതെ ചിതറിക്കിടക്കുകയല്ല ചെയ്യുന്നത്. അവ വളരെ കൃത്യമായ ഒരു ആകൃതിയിൽ ചുരുണ്ട്, ഒരു ചെറിയ ബാരൽ അഥവാ ഒരു ഡ്രമ്മിന്റെ ആകൃതിയിൽ ക്രമീകരിക്കപ്പെടുന്നു. ബയോളജിസ്റ്റുകൾ ഇതിനെ 'ബീറ്റ കാൻ' എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. 11 ബീറ്റ ഷീറ്റുകൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസൂക്ഷ്മമായ ഒരു ജൈവ ബാരൽ. ഈ ബാരലിന് ഒരു വലിയ പ്രത്യേകതയുണ്ട്. ആ ബാരലിന്റെ ഏറ്റവും കൃത്യമായ മധ്യഭാഗത്തുകൂടി ഒരു ആൽഫ ഹെലിക്സ് കടന്നുപോകുന്നുണ്ട്. ആ ഹെലിക്സിനുള്ളിൽ, മൂന്ന് അമിനോ ആസിഡുകൾ — സെറൈൻ, ടൈറോസിൻ, ഗ്ലൈസിൻ — ഇവ മൂന്നും തമ്മിൽ വളരെ സങ്കീർണ്ണമായ ഒരു ചെറിയ രാസപ്രവർത്തനം നടക്കുന്നുണ്ട്. ഈ മൂന്ന് അമിനോ ആസിഡുകൾ ഒരുമിച്ച് ചേർന്ന് ഒരു 'ക്രോമോഫോർ' ആയി മാറുന്നു. ചുരുക്കത്തിൽ പറഞ്ഞാൽ, ഈ ക്രോമോഫോർ ആണ് ജി.എഫ്.പി-യുടെ തുടിക്കുന്ന ഹൃദയം.

ഈ ക്രോമോഫോർ യഥാർത്ഥത്തിൽ എന്താണ് ചെയ്യുന്നത്? പുറത്തുനിന്ന് വരുന്ന, ഊർജ്ജം കൂടിയ നീലകലർന്ന അൾട്രാവയലറ്റ് വെളിച്ചത്തെ അത് പൂർണ്ണമായും വലിച്ചെടുക്കുന്നു. എന്നിട്ട് ആ വെളിച്ചത്തിലെ ഊർജ്ജം ഉപയോഗിച്ച് അതിനുള്ളിലെ ഒരു ചെറിയ ഇലക്ട്രോണിനെ ഉത്തേജിപ്പിച്ച് ഒരു ആന്ദോളനത്തിലൂടെ പ്രോസസ്സ് ചെയ്യുന്നു. അവസാനം 508 നാനോമീറ്റർ തരംഗദൈർഘ്യമുള്ള മറ്റൊരു പ്രകാശമായി — അതായത് കണ്ണഞ്ചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു ഉജ്ജ്വലമായ പച്ചവെളിച്ചമായി — അതിനെ പുറത്തുവിടുന്നു. ഇതൊന്ന് വളരെ ലളിതമായി നമ്മൾ ഒരു ഡ്രോയിംഗ് രൂപത്തിൽ സങ്കൽപ്പിച്ചു നോക്കാം. ആദ്യം, ഉയർന്ന ഊർജ്ജമുള്ള നീലവെളിച്ചം പ്രോട്ടീനിലേക്ക് കടക്കുന്നു; നടുവിലുള്ള ക്രോമോഫോർ ആ വെളിച്ചത്തെ വലിച്ചെടുക്കുന്നു; ആ ഊർജ്ജം മുഴുവൻ അവിടെയുള്ള ഒരു ഇലക്ട്രോണിലേക്ക് ട്രാൻസ്ഫർ ചെയ്യപ്പെടുന്നു; ആ ഇലക്ട്രോൺ പെട്ടെന്ന് ഒരു ഉയർന്ന ഊർജ്ജ അവസ്ഥയിലേക്ക് ചാടുന്നു. എന്നാൽ പ്രകൃതിനിയമങ്ങൾ അനുസരിച്ച് അതിന് ആ ഉയർന്ന ഊർജ്ജ നിലയിൽ അധികനേരം നിൽക്കാൻ കഴിയില്ല. അത് തിരിച്ച് പഴയ ശാന്തമായ അവസ്ഥയിലേക്ക് തന്നെ താഴേക്ക് ഇറങ്ങുമ്പോൾ, താൻ വലിച്ചെടുത്ത ആ അധിക ഊർജ്ജത്തെ ഒരു പ്രകാശകണികയായി പുറത്തേക്ക് വിടുന്നു — ഉജ്ജ്വലമായ ഇളം പച്ചനിറത്തിൽ.

ഇതിനെയാണ് നാം ഫ്ലൂറസൻസ് എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഇവിടെ ഒരു കാര്യം നമ്മൾ പ്രത്യേകം ശ്രദ്ധിക്കണം. ഈ ജെല്ലിഫിഷ് മിന്നാമിനുങ്ങിനെപ്പോലെ സ്വന്തമായി ഒരു രാസ ഇന്ധനം കത്തിച്ച് വെളിച്ചം ഉണ്ടാക്കുകയല്ല ചെയ്യുന്നത്. യാതൊരുവിധ താപപ്രവർത്തനവും അവിടെ നടക്കുന്നില്ല. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഇതിന് ചൂടും ഉണ്ടാകില്ല. വെളിച്ചം പുറത്തുനിന്ന് ഒരു ദിശയിൽ ഉള്ളിലേക്ക് കടന്നുവരുന്നു, ഉള്ളിലെ ഈ ചെറിയ പ്രോട്ടീൻ യന്ത്രം അതിനെ പ്രോസസ്സ് ചെയ്ത് തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ മറ്റൊരു നിറത്തിൽ പുറത്തേക്ക് തെറിപ്പിക്കുന്നു. വെളിച്ചം കടക്കുന്നു; വേറൊരു വെളിച്ചം പുറത്തുവരുന്നു. അത്രമാത്രം!

ഇനി നമ്മൾ ഈ കഥയിലെ ഏറ്റവും ഗംഭീരമായ, ഏറ്റവും വിപ്ലവകരമായ ശാസ്ത്രസത്യത്തിലേക്ക് വരികയാണ്. ഈ പ്രോട്ടീന് പ്രവർത്തിക്കാൻ മറ്റ് യാതൊരു രാസവസ്തുക്കളുടെയോ ജീവജാലങ്ങളുടെയോ 'സഹായം' ആവശ്യമില്ല. ഭൂമിയിലെ ഏത് ജീവിയുടെ ശരീരത്തിനുള്ളിൽ ഈ പ്രോട്ടീൻ വെച്ചാലും, അത് ഈ പറഞ്ഞ അതേ ഫ്ലൂറസൻസ് കൃത്യമായി ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കും. ഇതൊന്ന് ആഴത്തിൽ ആലോചിച്ചു നോക്കൂ. നമ്മുടെ ഈ ഭൂമിയിലുള്ള ഓരോ ജീവിയും — മണ്ണിലെ ഒരു ചെറിയ ബാക്ടീരിയ മുതൽ കാട്ടിലെ വലിയ ആന വരെ, കടലിലെ ഈ ജെല്ലിഫിഷ് മുതൽ നമ്മൾ മനുഷ്യർ വരെ — അടിസ്ഥാനപരമായി ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഒരേയൊരു ജനിതക ഭാഷയാണ്. ഡി.എൻ.എ-യിലെ ഒരു ജീൻ, ഒരു ജീവിയുടെ ശരീരത്തിൽ ഒരു പ്രത്യേക പ്രോട്ടീൻ ഉണ്ടാക്കാൻ ഉത്തരവിടുന്ന ആ കോഡിംഗ് ഭാഷ — അത് ഭൂമിയിൽ ജീവിക്കുന്ന മുഴുവൻ ജീവജാലങ്ങൾക്കും ഒന്നുതന്നെയാണ്. ശാസ്ത്രത്തിലെ ഏറ്റവും ആഴത്തിലുള്ള, ദാർശനികമായ വസ്തുതകളിൽ ഒന്നാണിത്. ഭൂമിയിലെ സകല ജീവജാലങ്ങളും കോടിക്കണക്കിന് വർഷങ്ങൾക്ക് മുൻപ് ഒരേ പൊതു പൂർവ്വികനിൽ നിന്ന് പരിണമിച്ചുണ്ടായതാണ് എന്നതിന്റെ ഏറ്റവും ശക്തമായ, ആർക്കും നിഷേധിക്കാൻ കഴിയാത്ത ശാസ്ത്രീയ തെളിവാണിത്.

ഇതിന്റെ അർത്ഥം എന്താണെന്ന് മനസ്സിലായോ? ജി.എഫ്.പി ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്ന ജീൻ ഒരു ജെല്ലിഫിഷിൽ നിന്ന് വേർതിരിച്ചെടുത്ത്, ഒരു സീബ്രാഫിഷിന്റെ ഡി.എൻ.എ-യിലേക്ക് നമ്മൾ ചേർത്താൽ, ആ സീബ്രാഫിഷിന്റെ സ്വന്തം കോശങ്ങൾ ആ അന്യമായ ജീനിനേ വളരെ കൃത്യമായി വായിക്കും. എന്നിട്ട് യാതൊരു തടസ്സവുമില്ലാതെ ജി.എഫ്.പി പ്രോട്ടീൻ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കും. ആ പ്രോട്ടീൻ നേരത്തെ പറഞ്ഞതുപോലെ കൃത്യമായി ഫോൾഡ് ആകും, ഉള്ളിൽ ക്രോമോഫോർ രൂപപ്പെടും, അങ്ങനെ ആ സീബ്രാഫിഷ് ഇരുട്ടിൽ പച്ചയായി തിളങ്ങും. അതിനേക്കാൾ നമ്മളെ അതിശയിപ്പിക്കുന്ന മറ്റൊരു കാര്യമുണ്ട്. ഒരിക്കൽ ഡി.എൻ.എ-യിൽ കയറിക്കൂടിയാൽ, ആ ജീൻ ആ മത്സ്യത്തിന്റെ ബീജത്തിലൂടെയും അണ്ഡത്തിലൂടെയും അതിന്റെ അടുത്ത തലമുറയിലേക്ക് താനേ കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെടും. അങ്ങനെ ജനിക്കുന്ന അടുത്ത തലമുറയും ജനിക്കുമ്പോൾ മുതൽ തിളങ്ങും. അവരുടെ കുഞ്ഞുങ്ങളും തിളങ്ങും. ആ ജീൻ കിട്ടാൻ ഇനി ഒരിക്കലും ആ ജെല്ലിഫിഷിനെ നമുക്ക് ആവശ്യമായി വരുന്നില്ല. ജീവന്റെ ആ അടിസ്ഥാന സോഫ്റ്റ്‌വെയറിലേക്ക് ആ കോഡ് ഒരിക്കൽ ചേർത്തുകഴിഞ്ഞാൽ — ആ തിളക്കം ജീവിതാവസാനം വരെ, തലമുറകളോളം ശാശ്വതമാണ്.

1962-ൽ ഷിമോമുറ ആ ഗംഭീരമായ ജി.എഫ്.പി കണ്ടെത്തി[3]. എന്നാൽ തുടർന്നുള്ള 30 വർഷങ്ങൾ — ഒരൊറ്റ വർഷമല്ല, മുഴുവൻ 30 വർഷം — ഈ അവിശ്വസനീയമായ പ്രോട്ടീൻ ശാസ്ത്രലോകത്ത് കേവലം ഒരു ജിജ്ഞാസ മാത്രമായി, പഴയ പുസ്തകത്താളുകളിൽ ആരും ശ്രദ്ധിക്കാതെ ഉറങ്ങിക്കിടന്നു. ശാസ്ത്രജ്ഞർ ഇതിനെപ്പറ്റി അന്ന് ചിന്തിച്ചത് ഇങ്ങനെയാണ്: "ഇതൊരു ഫ്ലൂറസെന്റ് പ്രോട്ടീൻ ആണ്, ശരി. ഇതൊരു ജെല്ലിഫിഷിൽ ഉണ്ട്, അതും ശരി. പക്ഷേ ഇതുകൊണ്ട് മനുഷ്യരാശിക്ക് എന്ത് ഉപകാരമാണുള്ളത്?" അന്ന് ആർക്കും ഒരു ഉത്തരവും അറിയില്ലായിരുന്നു. കാരണം ഈ പ്രോട്ടീന്റെ യഥാർത്ഥ അത്ഭുതകരമായ കഴിവ് മനസ്സിലാക്കാനോ അത് ഉപയോഗപ്പെടുത്താനോ അന്നത്തെ ശാസ്ത്രത്തിന് ആവശ്യമായ ഉപകരണങ്ങളോ സാങ്കേതികവിദ്യയോ ഇല്ലായിരുന്നു.

അങ്ങനെ വർഷങ്ങൾ കടന്നുപോയി. ഒടുവിൽ ഡഗ്ലസ് പ്രാഷർ എന്ന ഒരു മൊലക്യൂലർ ബയോളജിസ്റ്റ് ഒരു ദിവസം ഒരു ലൈബ്രറിയിൽ വെച്ച് ജി.എഫ്.പി-യെ കുറിച്ചുള്ള പഴയൊരു ശാസ്ത്രീയ പേപ്പർ വായിക്കാൻ ഇടയായി. ആ ആകസ്മികമായ വായനയാണ് ചരിത്രം തിരുത്തിയത്. ആ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ ലോകത്തോട് ഒരു നിർണ്ണായക ചോദ്യം ചോദിച്ചു: "ഈ ജെല്ലിഫിഷ് ജീൻ, നമ്മൾ ഒരു ബാക്ടീരിയയുടെ ഉള്ളിൽ ഇട്ടാൽ, ആ ബാക്ടീരിയ തിളങ്ങുമോ? ഇതൊരു ചെടിയുടെ കോശത്തിൽ ഇട്ടാൽ ആ ചെടി തിളങ്ങുമോ? ഒരു മനുഷ്യകോശത്തിൽ ഇട്ടാൽ? അതുമല്ലെങ്കിൽ മനുഷ്യശരീരത്തിലെ ഒരു ക്യാൻസർ ട്യൂമറിൽ ഇട്ടാൽ ആ ക്യാൻസർ കോശം മാത്രം തിളങ്ങുമോ?" ഈ ചോദ്യത്തിന്റെ ഉത്തരം 'അതെ' എന്നാണെങ്കിൽ — ഇത് ജീവശാസ്ത്രത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ കണ്ടെത്തലായി മാറും. എന്തുകൊണ്ടെന്നാൽ, ജീവനുള്ള കോശങ്ങൾക്ക് ഉള്ളിൽ നടക്കുന്ന ഒരൊറ്റ ജൈവ പ്രക്രിയ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു പ്രത്യേക പ്രോട്ടീൻ, അതല്ലെങ്കിൽ ഒരു സിംഗിൾ ന്യൂറോൺ, ഒരു ക്യാൻസർ കോശം — ഇതൊക്കെ ലൈവ് ആയി, തത്സമയം, നമ്മുടെ നഗ്നനേത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് കാണാൻ നമുക്ക് സാധിക്കും. അതും ഒരൊറ്റ ജീവിയെപ്പോലും കൊല്ലാതെ, കോശങ്ങളെ പുറത്തെടുക്കാതെ തന്നെ നമുക്കത് സാധ്യമാകും.

ഈയൊരു വലിയ ഉൾക്കാഴ്ച മനസ്സിൽ കൊണ്ടുനടന്ന ആ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ സ്വന്തം ജീവിതത്തിൽ ഒരു വലിയ ദൗത്യം ഏറ്റെടുത്തു[4]. എങ്ങനെയും ആ ജി.എഫ്.പി ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്ന ജീൻ വേർതിരിച്ചെടുക്കണം. അതിന് ആദ്യമായി ജെല്ലിഫിഷ് കൂടിയേ തീരൂ. അദ്ദേഹം ശേഖരിച്ച ജെല്ലിഫിഷുകളുടെ എണ്ണം കേട്ടാൽ നമ്മൾ ശരിക്കും ഞെട്ടും. ഒന്ന് രണ്ടല്ല — കൃത്യം 70,000 ജെല്ലിഫിഷുകൾ! ഒന്നൊന്നായി, സ്വന്തം കൈകൊണ്ട്, ഒരു സാധാരണ പൂൾ സ്കിമ്മർ ഉപയോഗിച്ച്, ഫ്രൈഡേ ഹാർബറിലെ തണുത്ത കടലിൽ നിന്ന് അദ്ദേഹം അതിനെ വാരിയെടുത്തു. ഒരൊറ്റ മനുഷ്യന്റെ അക്ഷീണമായ അധ്വാനമായിരുന്നു അത്. പ്രാഷർ ആ അസാധ്യമായ കാര്യം ഒടുവിൽ ചെയ്തുതീർത്തു. 70,000 ജെല്ലിഫിഷുകൾ ശേഖരിച്ച്, അതിൽ ഓരോ ജെല്ലിഫിഷിൽ നിന്നും — ഒരു കടുക് മണിയുടെ വലിപ്പം പോലുമില്ലാത്ത — ആ വെളിച്ചം ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കുന്ന ചെറിയ ടിഷ്യൂ മാത്രം വളരെ സൂക്ഷ്മമായി ഒരു ബ്ലേഡ് ഉപയോഗിച്ച് അദ്ദേഹം മുറിച്ചെടുത്തു. അവസാനം അതൊരു വലിയ ബക്കറ്റ് നിറയെ ആയി മാറി. കാഴ്ചയിൽ അതൊരു അർദ്ധതാര്യമായ പാസ്ത പോലെ ഉണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് അദ്ദേഹം തന്നെ പിന്നീട് അത്ഭുതത്തോടെ ഓർത്തെടുത്തിട്ടുണ്ട്. ഒടുവിൽ 1992-ൽ, വർഷങ്ങൾ നീണ്ട ആ കഠിനമായ ക്ഷമയ്ക്കും പോരാട്ടത്തിനും ശേഷം, ജി.എഫ്.പി-യുടെ ജീൻ സീക്വൻസ് അദ്ദേഹം വിജയകരമായി കണ്ടെത്തി.

ഇനി ഇദ്ദേഹം ചെയ്ത ഒരു കാര്യമുണ്ട്, അതാണ് ശരിക്കും അദ്ദേഹത്തെ ചരിത്രത്തിൽ ഏറ്റവും വലിയ മനുഷ്യനാക്കുന്നത്. താൻ ഇത്രയും കഷ്ടപ്പെട്ട് കണ്ടെത്തിയ ആ വിലപ്പെട്ട ജീൻ, അദ്ദേഹം ഒരു ക്ലോൺ ആക്കി മാറ്റുകയും, ജി.എഫ്.പി ഉപയോഗിച്ച് ഗവേഷണം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ലോകത്തുള്ള ഏതൊരു ശാസ്ത്രജ്ഞനും അത് തീർത്തും സൗജന്യമായി നൽകുകയും ചെയ്തു. ഒരൊറ്റ പൈസ പോലുമില്ലാതെ, ഒരു പേറ്റന്റും എടുക്കാതെ, ലൈസൻസില്ലാതെ, ഭാവിയിൽ ഇതിൽ നിന്ന് എന്തെങ്കിലും ലാഭം കിട്ടിയാൽ എനിക്കും വിഹിതം വേണമെന്ന യാതൊരു നിബന്ധനകളും ഇല്ലാതെ അദ്ദേഹം അത് ആവശ്യപ്പെട്ടവർക്കെല്ലാം വിതരണം ചെയ്തു[3]. ശാസ്ത്രം എന്നത് ബിസിനസ്സ് ചെയ്യാനുള്ളതല്ല, മറിച്ച് മനുഷ്യന്റെ നന്മയ്ക്ക് വേണ്ടിയുള്ളതാണെന്ന ആ വലിയ മാനവിക ചിന്തയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തെ നയിച്ചത്. എന്നാൽ, ആ ദൗർഭാഗ്യകരമായ ഉദാരത അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്വന്തം ഭാവിയെയും സ്വന്തം ജീവിതത്തെയും ഏതു വിധത്തിലാണ് പിന്നീട് ബാധിച്ചതെന്ന് നമ്മൾ അറിയണം. ആ വേദനിപ്പിക്കുന്ന സത്യത്തിലേക്ക് നമ്മൾ ഉടനെ വരാം.

പ്രാഷർ സൗജന്യമായി നൽകിയ ആ ജി.എഫ്.പി ലഭിച്ച ഒരു ശാസ്ത്രജ്ഞനായിരുന്നു കൊളംബിയ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിലെ മാർട്ടിൻ ഷാൽഫി. 1994-ൽ സയൻസ് ജേണലിൽ അദ്ദേഹം ചരിത്രം സൃഷ്ടിക്കുന്ന ഒരു പേപ്പർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ആ പേപ്പർ ആദ്യമായി ലോകത്തിന് മുന്നിൽ ഇക്കാര്യം സംശയലേശമന്യേ തെളിയിച്ചു: ജി.എഫ്.പി ജീൻ ഒരു ബാക്ടീരിയയിൽ ഇട്ടാൽ, ആ ബാക്ടീരിയ കൃത്യമായി തിളങ്ങും. സി. എലിഗൻസ് എന്ന പേരിലുള്ള ഒരു ചെറിയ വെളുത്ത പുഴുവിൽ അദ്ദേഹം അത് പരീക്ഷിച്ചു. ആ പുഴുവിന്റെ ശരീരത്തിലുള്ള ആറ് ഞരമ്പ് കോശങ്ങളിൽ അഥവാ ന്യൂറോണുകളിൽ മാത്രം ജി.എഫ്.പി ജീൻ ആക്റ്റീവ് ആകുന്ന രീതിയിൽ അദ്ദേഹം അത് ഡിസൈൻ ചെയ്തു. അത്ഭുതമെന്നു പറയട്ടെ, മറ്റ് കോശങ്ങൾ ഒന്നും തിളങ്ങാതെ, ആ ആറ് ഞരമ്പ് കോശങ്ങൾ മാത്രം കൃത്യമായ പച്ചനിറത്തിൽ ഇരുട്ടിൽ തിളങ്ങി. ചരിത്രത്തിൽ ആദ്യമായി ഒരു ജീവനുള്ള ജീവിയുടെ ഉള്ളിൽ, ഒരു നിർദ്ദിഷ്ട കോശം ലൈവ് ആയി, തത്സമയം, അങ്ങേയറ്റത്തെ കൃത്യതയോടെ അടയാളപ്പെടുത്തപ്പെട്ടു.

ഇതുകൊണ്ടുള്ള യഥാർത്ഥ ഉപകാരം എന്താണെന്ന് നമുക്കൊന്ന് സങ്കൽപ്പിച്ചു നോക്കാം. ക്യാൻസർ ഗവേഷണത്തിൽ ഇതൊരു വിപ്ലവമായിരുന്നു. ഒരു ക്യാൻസർ കോശം ശരീരത്തിൽ രൂപപ്പെട്ട് അത് എങ്ങനെയാണ് ഒരു ലിവർ ടിഷ്യൂവിലേക്ക് പടരുന്നത് എന്ന് അതുവരെ ശാസ്ത്രജ്ഞർക്ക് ഊഹിക്കാൻ മാത്രമേ കഴിഞ്ഞിരുന്നുള്ളൂ. എന്നാൽ ജി.എഫ്.പി ആ ട്യൂമർ കോശങ്ങളിൽ ടാഗ് ചെയ്തതോടെ, ഒരു ജീവനുള്ള സ്വതന്ത്ര ജീവിയുടെ ശരീരത്തിനുള്ളിലൂടെ ആ ക്യാൻസർ കോശം സഞ്ചരിക്കുന്ന യാത്ര ലൈവ് ആയി അവർക്ക് കാണാൻ കഴിഞ്ഞു. അതുപോലെ ന്യൂറോ സയൻസിൽ, ഒരു ഭ്രൂണം വളരുമ്പോൾ അതിന്റെ ബ്രെയിനിൽ കോടിക്കണക്കിന് ഞരമ്പ് കോശങ്ങൾ എങ്ങനെയാണ് ആദ്യമായി പരസ്പരം കണക്ഷൻ ഉണ്ടാക്കുന്നത് എന്ന് ജി.എഫ്.പി ടാഗ് ചെയ്ത് അവർ ലൈവ് ആയി കണ്ടു. ഇൻഫെക്ഷൻ ബയോളജിയിൽ, ഒരു കൊടിയ വൈറസ് നമ്മുടെ കോശത്തിന്റെ ഉള്ളിൽ കടന്ന് എങ്ങനെയാണ് ആ കോശത്തെ പൂർണ്ണമായും ഹൈജാക്ക് ചെയ്യുന്നത് എന്ന് ജി.എഫ്.പി ഉപയോഗിച്ച് അതും ലൈവ് ആയി കണ്ടു. ഒരു പ്രശസ്ത ജൈവ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ അന്ന് പറഞ്ഞ ഒരു കാര്യം നമ്മൾ എപ്പോഴും ഓർക്കണം: "ജി.എഫ്.പി-യുടെ ഈ കണ്ടെത്തൽ ബയോളജിക്ക് നൽകിയത്, നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപ് ലൈഫ് സയൻസസിന് മൈക്രോസ്കോപ്പ് നൽകിയ അതേ വിപ്ലവമാണ്." അദൃശ്യമായതിനെ ദൃശ്യമാക്കുന്ന ജീവശാസ്ത്രത്തിന്റെ പുതിയ ക്യാമറയായിരുന്നു അത്.

എന്നാൽ ഈ വലിയ കണ്ടെത്തലിന്റെ മറ്റൊരു വശം നമ്മളെ വേദനിപ്പിക്കുന്ന ഒന്നാണ്. 2008 ഒക്ടോബർ മാസം. സ്റ്റോക്ക്ഹോമിൽ നിന്ന് ലോകത്തോട് ആ വലിയ പ്രഖ്യാപനം വരികയാണ്. ജി.എഫ്.പി-യുടെ കണ്ടെത്തലിനും വികസനത്തിനും കെമിസ്ട്രിയിലുള്ള പരമോന്നത ബഹുമതിയായ നോബൽ സമ്മാനം പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഒസാമു ഷിമോമുറ, മാർട്ടിൻ ഷാൽഫി, റോജർ ടിസൻ — ഈ മൂന്ന് ശാസ്ത്രജ്ഞർക്കാണ് പുരസ്കാരം. ആ വാർത്ത പുറത്തുവന്ന ദിവസം ഡഗ്ലസ് പ്രാഷർക്ക് ഒരു ഫോൺ കോൾ വരുന്നു. ആ കോൾ വിളിക്കുന്നത് ഒരു സയൻസ് ജേണലിസ്റ്റ് ആണ്. അദ്ദേഹം ചോദിച്ചു: "ഈ നോബൽ പ്രഖ്യാപനത്തെ കുറിച്ച്, ഇതിന്റെ തുടക്കക്കാരനായ നിങ്ങൾക്ക് എന്ത് തോന്നുന്നു?"

ആ ഫോൺ കോൾ വരുമ്പോൾ ഡഗ്ലസ് പ്രാഷർ എവിടെയായിരുന്നു എന്ന് നിങ്ങൾക്കറിയാമോ? അലബാമയിലെ ഹൺട്സ്‌വില്ലിൽ, ഒരു സാധാരണ ടൊയോട്ട കാർ ഡീലർഷിപ്പിൽ, അവിടെ വരുന്ന കസ്റ്റമേഴ്സിനെ കൊണ്ടുവിടുന്ന ഒരു കർടസി ഷട്ടിൽ വാൻ ഡ്രൈവർ ആയി ജോലി ചെയ്യുകയായിരുന്നു അദ്ദേഹം. മണിക്കൂറിന് വെറും എട്ടര ഡോളർ ശമ്പളത്തിൽ! ഒന്ന് ആലോചിച്ചു നോക്കൂ, ജി.എഫ്.പി ജീൻ ചരിത്രത്തിൽ ആദ്യമായി ക്ലോൺ ചെയ്ത ആൾ, 70,000 ജെല്ലിഫിഷുകളെ അക്ഷീണം ഒറ്റയ്ക്ക് സ്വന്തം കൈകൊണ്ട് കടലിൽ നിന്ന് വാരിയെടുത്ത ആൾ, താൻ കഷ്ടപ്പെട്ട് കണ്ടെത്തിയ ആ ജീൻ യാതൊരു സ്വാർത്ഥതയുമില്ലാതെ ഷാൽഫിക്കും ടിസനും സൗജന്യമായി കൊടുത്ത ആൾ! "അവർക്ക് വളരെ എളുപ്പത്തിൽ ഡഗ്ലസിനും മറ്റ് രണ്ടുപേർക്കും പുരസ്കാരം നൽകി എന്നെ ഒഴിവാക്കാമായിരുന്നു," എന്ന് പിന്നീട് പറഞ്ഞത് മറ്റാരുമല്ല, നൊബേൽ ജേതാവായ ഷാൽഫി തന്നെയായിരുന്നു. ടിസൻ പരസ്യമായി പറഞ്ഞു: "ഡഗ്ലസ് ഇല്ലാതെ ഞങ്ങൾക്ക് ഒരിക്കലും ഇത് ചെയ്യാൻ കഴിയില്ലായിരുന്നു."

എന്നാൽ അവിടെയാണ് നോബൽ കമ്മിറ്റിയുടെ ഒരു വലിയ സാങ്കേതിക പ്രശ്നം വരുന്നത്. ഒരു നോബൽ പുരസ്കാരം ഒരേ സമയം പരമാവധി മൂന്ന് ആളുകൾക്ക് മാത്രമേ നൽകാൻ പാടുള്ളൂ. എത്ര വലിയ സംഭാവന നൽകിയാലും, അതിനപ്പുറം നൽകാൻ നോബൽ കമ്മിറ്റിയുടെ ഭരണഘടനാ നിയമം അനുവദിക്കുന്നില്ല. ആ ദൗർഭാഗ്യകരമായ നിയമം, ഗവേഷണം തുടരാൻ അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിക്കാതെപോയ ഗ്രാന്റ് ഫണ്ടിങ്, ആ ഫണ്ടിങ് പ്രതിസന്ധി കാരണം ജോലി ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടി വന്ന കരിയർ പ്രശ്നങ്ങൾ — ഇതൊക്കെയും ചേർന്ന്, ലോകം മുഴുവൻ ആദരിക്കേണ്ട ഒരു ജീനിയസിനെ ഒരു കാർ ഷോറൂമിലെ സാധാരണ ഷട്ടിൽ ഡ്രൈവർ ആക്കി മാറ്റി. എന്നാൽ ഷാൽഫിക്കും ടിസനും തങ്ങളുടെ സഹപ്രവർത്തകനോട് നീതികേട് കാണിക്കാൻ മനസ്സുവന്നില്ല. അവർ രണ്ടുപേരും ചേർന്ന് തങ്ങളുടെ സ്വന്തം ചെലവിൽ പ്രാഷറിനെ സ്റ്റോക്ക്ഹോമിലേക്ക് ആ പുരസ്കാര ചടങ്ങ് നേരിട്ട് കാണാൻ ക്ഷണിച്ചു. അദ്ദേഹം ആ വേദിയിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു — ഒരു ഓണററി ഗസ്റ്റ് ആയി മാത്രം, അർഹതപ്പെട്ട ഒരു ജേതാവ് ആയി അല്ല.

ഇതൊരു വ്യക്തിയുടെ ദുരന്ത കഥ മാത്രമല്ല, ശാസ്ത്രലോകത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വളരെ വലിയൊരു ഓർമ്മപ്പെടുത്തൽ കൂടിയാണിത്. ഒരു മൗലികമായ കണ്ടെത്തൽ ഒരാൾ രാപ്പകൽ അധ്വാനിച്ച് ചെയ്യും, എന്നാൽ ആ കണ്ടെത്തലിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന ലോകത്തിന്റെ മുഴുവൻ അംഗീകാരവും പ്രശസ്തിയും മറ്റു ചിലർക്ക് ലഭിക്കും. സിസ്റ്റത്തിന്റെ തകരാറുകൾക്കിടയിൽ പെട്ട്, ഒരു നൊബേൽ ജേതാവാകേണ്ടിയിരുന്ന ആൾ, ലോകം അത് ആഘോഷിക്കുമ്പോൾ ഒരു ഫോൺ കോൾ അറ്റൻഡ് ചെയ്തുകൊണ്ട് ഒരു ഷോറൂം ഷട്ടിൽ ഡ്രൈവ് ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കും.

കഥ അവിടെ അവസാനിക്കുന്നില്ല. തൊണ്ണൂറുകളുടെ അവസാന കാലഘട്ടം. സിംഗപ്പൂർ നാഷണൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റി. അവിടുത്തെ ഡോ. സിയുവാൻ ഗോൺഗ് വലിയൊരു പാരിസ്ഥിതിക പ്രശ്നത്തിന് പരിഹാരം ആലോചിക്കുകയാണ്. ലോകം ഇന്ന് നേരിടുന്ന ഏറ്റവും ഗൗരവകരമായ പരിസ്ഥിതി ഭീഷണി എന്നത് വ്യാവസായിക ജലമലിനീകരണമാണ്. ഫാക്ടറികളിൽ നിന്നുള്ള കൊടിയ വിഷം പുഴകളിലേക്ക് കലരുന്നത് ആർക്കും പെട്ടെന്ന് കണ്ടെത്താൻ കഴിയില്ല. ആ മലിനീകരണം റിയൽ ടൈമിൽ, അതായത് തത്സമയം, നദിക്ക് ഉള്ളിൽ വെച്ചുതന്നെ, വലിയ സാങ്കേതിക ചെലവുകൾ ഇല്ലാതെ, വളരെ എളുപ്പത്തിൽ കണ്ടുപിടിക്കാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നെങ്കിൽ എന്ന് അദ്ദേഹം ചിന്തിച്ചു. ഇവിടെയാണ് ജി.എഫ്.പി-യുടെ യഥാർത്ഥ ശക്തി അദ്ദേഹം ഉപയോഗിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുന്നത്.

അദ്ദേഹം വളരെ കൗശലപൂർവ്വമായ ഒരു ജീൻ ഡിസൈൻ തയ്യാറാക്കി. ഒരു ടോക്സിൻ ഡിറ്റക്ഷൻ ജീനും പ്ലസ് ജി.എഫ്.പി ജീനും — ഇത് രണ്ടും കൂട്ടിച്ചേർത്ത് ഒരു സങ്കര ജീൻ ഉണ്ടാക്കി അത് ഒരു ജീവിയിൽ നിക്ഷേപിക്കും. ഈ ജൈവ യന്ത്രത്തിന്റെ പ്രവർത്തനം ഇങ്ങനെയാണ്: "വെള്ളത്തിൽ ഹെവി മെറ്റൽ, ഫാക്ടറികളിൽ നിന്നുള്ള ക്ലോറിൻ, അല്ലെങ്കിൽ മനുഷ്യന് ഹാനികരമായ ഹോർമോൺ ഡിസ്ട്രക്ടറുകൾ — ഇതൊക്കെ വെള്ളത്തിൽ കലർന്നിട്ടുണ്ടെന്ന് ആ ജീവിയുടെ കോശങ്ങൾ തിരിച്ചറിഞ്ഞാൽ ഉടൻ തന്നെ, അതിനുള്ളിലെ ജി.എഫ്.പി ഉൽപ്പാദനം ഓട്ടോമാറ്റിക് ആയി ഓൺ ആകും. ആ ജീവി തിളങ്ങാൻ തുടങ്ങും." ഇതിന്റെ അർത്ഥം, ജലമലിനീകരണം പരിശോധിക്കുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥർക്ക് ലക്ഷങ്ങൾ വിലയുള്ള മെഷീനുകൾ ആവശ്യമില്ല. അവർ ഒരൊറ്റ യു.വി ഫ്ലാഷ്‌ലൈറ്റ് ഉപയോഗിച്ച് രാത്രി നദിയിൽ ഇറങ്ങിയാൽ — ആ വെള്ളത്തിലേക്ക് ഒരൊറ്റ നോക്ക് നോക്കിയാൽ — ആ നദി ആരോഗ്യകരമാണോ അതോ വിഷമയമാണോ എന്നുള്ള ഉത്തരം അവിടെ തിളങ്ങുന്ന ജീവികൾ അവർക്ക് നൽകും. ജീവനുള്ള ഒരു ബയോളജിക്കൽ അലാറം!

ഈ ഗംഭീരമായ ആശയത്തിനായി ഗോൺഗ്ഗും സംഘവും ഒരു പ്രത്യേക ജീവിയെ തിരഞ്ഞെടുത്തു: സീബ്രാഫിഷ് അഥവാ ഡാനിയോ റേരിയോ. നമ്മുടെ ഇൻഡ്യയിലെയും ബംഗ്ലാദേശിലെയും ഗംഗാ-ബ്രഹ്മപുത്ര നദീതടങ്ങളിൽ ഒഴുകുന്ന വെള്ളത്തിൽ സാധാരണയായി കാണപ്പെടുന്ന ഒരു ചെറിയ ചെറുമത്സ്യം. ഇവർ ഈ ജീവിയെ തിരഞ്ഞെടുത്തത് വെറുതെ ഒരു ആകസ്മികത ആയിരുന്നില്ല. അതിന് വ്യക്തമായ ശാസ്ത്രീയ കാരണങ്ങളുണ്ട്. ഒന്നാമതായി, ഈ മത്സ്യത്തിന്റെ 70% ജനോമും മനുഷ്യനോട് വളരെ സദൃശ്യമാണ്. മനുഷ്യരിലെ രോഗങ്ങൾക്ക് കാരണമാകുന്ന ജീനുകളിൽ 80 ശതമാനവും ഇവയിലും കാണപ്പെടുന്നു. രണ്ടാമത്തെ കാര്യം, ഇവയുടെ ഭ്രൂണം പൂർണ്ണമായും സുതാര്യമാണ്. മൂന്നാമതായി, ഒരൊറ്റ ഇണ മത്സ്യങ്ങൾ ഒരു ദിവസം തന്നെ 300 മുതൽ 500 വരെ ഭ്രൂണങ്ങൾ ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കും. ആ ഭ്രൂണം വെറും ഒരൊറ്റ കോശ അവസ്ഥയിൽ നിന്ന് വികസിച്ച് പൂർണ്ണമായ ഒരു ജീവിയായി മാറുന്നത് ഒരു സാധാരണ മൈക്രോസ്കോപ്പ് ഉണ്ടെങ്കിൽ നമുക്ക് ലൈവ് ആയി ഇരുന്ന് കാണാൻ സാധിക്കും. ഇതൊക്കെക്കൊണ്ടുതന്നെ ആധുനിക ബയോമെഡിക്കൽ ഗവേഷണത്തിൽ ലോകത്ത് ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു മോഡൽ ജീവിയാണിത്.

ജി.എഫ്.പി ജീൻ എങ്ങനെയാണ് ഒരു സീബ്രാഫിഷ് ഭ്രൂണത്തിലേക്ക് നിക്ഷേപിക്കുന്നത് എന്ന് നമുക്കൊന്ന് സൂക്ഷ്മമായി നോക്കാം. ഒരു സീബ്രാഫിഷ് ഭ്രൂണം — അതായത് വിഭജിച്ച് തുടങ്ങുന്നതിന് മുൻപുള്ള ഒരൊറ്റ കോശം — അവർ മൈക്രോസ്കോപ്പിന് താഴെ എടുക്കുന്നു. ഒരു അതിസൂക്ഷ്മമായ ഗ്ലാസ്സ് സൂചി ഉപയോഗിച്ച്, ജി.എഫ്.പി ജീൻ അടങ്ങിയ ഡി.എൻ.എ ലായനി ആ കോശത്തിന്റെ ന്യൂക്ലിയസിലേക്ക് നേരിട്ട് ഇൻജക്ട് ചെയ്യുന്നു. ഭാഗ്യമുള്ള ഒരു ദിവസം, ആ ഇൻജക്ട് ചെയ്ത ഡി.എൻ.എ കൃത്യമായി ആ കോശത്തിന്റെ ക്രോമോസോമിൽ ചെന്ന് ഒട്ടിച്ചേരും. പിന്നീട് ആ കോശം വിഭജിച്ച് രണ്ടാവുകയും, നാലാവുകയും, എട്ടാവുകയും ചെയ്ത് ദിവസങ്ങൾക്കുള്ളിൽ അതൊരു പൂർണ്ണ മത്സ്യമായി മാറും. എന്നാൽ ആ മത്സ്യത്തിന്റെ ഓരോ കോശത്തിലും നമ്മൾ നിക്ഷേപിച്ച ജി.എഫ്.പി ജീൻ ഉണ്ടായിരിക്കും. ശരീരത്തിലെ ഓരോ കോശവും ജി.എഫ്.പി ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കും. ആ മത്സ്യം ഒരു അൾട്രാവയലറ്റ് ലൈറ്റിൽ വെച്ചാൽ — പൂർണ്ണമായും ഉജ്ജ്വലമായി പച്ച നിറത്തിൽ തിളങ്ങും. ആ മത്സ്യം വലുതായി ഇണ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിന്റെ കുഞ്ഞുങ്ങൾ — ജനിക്കുമ്പോൾ തന്നെ തിളങ്ങും. കുഞ്ഞുങ്ങളുടെ കുഞ്ഞുങ്ങളും തിളങ്ങും. ഈ ജീൻ ഇനി ഒരിക്കലും ആ പരമ്പരയിൽ നിന്ന് ഇറങ്ങിപ്പോകില്ല. അത് ആ മത്സ്യ ജനതയുടെ ജൈവ ചരിത്രത്തിന്റെ, ഡി.എൻ.എ-യുടെ ശാശ്വതമായ ഭാഗമായി മാറിക്കഴിഞ്ഞു.

ഗോൺഗ്ഗിന്റെ ടീം ഇതിന്റെ ഒരു ആദ്യ ഘട്ടം വിജയകരമായി പൂർത്തിയാക്കി: അതായത്, വെള്ളത്തിൽ ടോക്സിൻ ഉണ്ടെങ്കിലും ഇല്ലെങ്കിലും എപ്പോഴും ഉജ്ജ്വലമായി തിളങ്ങുന്ന ഒരു മത്സ്യം. അവരുടെ പ്ലാൻ ഇതായിരുന്നു — 'ആദ്യം നമുക്ക് ജി.എഫ്.പി ജീൻ പൂർണ്ണമായും ആക്റ്റീവ് ആക്കാൻ കഴിയണം; പിന്നീട് അതിലേക്ക് ടോക്സിൻ-ട്രിഗർ ചെയ്യുന്ന വേർഷൻ ഉണ്ടാക്കാം.' ആദ്യ ഘട്ടം വൻ വിജയമായി. ഒരു ജെല്ലിഫിഷിന്റെ ജീൻ ഒരു സീബ്രാഫിഷിൽ പൂർണ്ണമായും പ്രവർത്തിച്ചു — ആ മത്സ്യം യു.വി ലൈറ്റിൽ ഉജ്ജ്വലമായ ഹരിത വർണ്ണത്തിൽ തിളങ്ങി. ലാബിലെ ഇരുട്ടിൽ ആദ്യമായി ആ കാഴ്ച കണ്ട ശാസ്ത്രജ്ഞർ എന്തായിരിക്കും ചിന്തിച്ചിരിക്കുക? ഒരു ഭ്രൂണ ഘട്ടത്തിൽ, ആ ചെറിയ സുതാര്യമായ ജീവി, ഇരുട്ടിൽ, പ്രകൃതിക്ക് അന്യമായ ഒരു ഹരിത ജ്വാലയോടെ വെളിച്ചം വിതറുന്നത് അവർ അമ്പരപ്പോടെ കണ്ടു.

എന്നാൽ ഈ കഥയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ട്വിസ്റ്റ് വരുന്നത് ഇവിടെയാണ്. ടോക്സിൻ വരുമ്പോൾ മാത്രം ട്രിഗർ ആകുന്ന ആ 'രണ്ടാം ഘട്ടം' — വ്യാവസായിക തലത്തിൽ ലോകത്ത് ഒരിക്കലും നടന്നില്ല. കാരണം, ആ ആദ്യ ഘട്ടത്തിൽ തന്നെ — ആ ലാബിലെ ഇരുട്ടിലെ അലൗകികമായ പച്ച വെളിച്ചത്തിൽ — ശാസ്ത്രത്തിന് അപ്പുറമുള്ള ഒരു കൊടിയ ബിസിനസ്സ് ബുദ്ധി ഒരാളിൽ ഉണർന്നു. ടെക്സസ് യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് ഓസ്റ്റിൻ. അവിടെ നിന്നും പഠിച്ചിറങ്ങിയ അലൻ ബ്ലേക്ക് — ഒരു ഫിനാൻസ് ബിരുദ ധാരി. പ്രായം വെറും ഇരുപതുകളുടെ തുടക്കം. ബയോളജി എന്ന വിഷയം ജീവിതത്തിൽ ഒരു ദിവസം പോലും പഠിക്കാത്ത ഈ ചെറുപ്പക്കാരൻ സിംഗപ്പൂരിലെ ഈ ശാസ്ത്ര ഗവേഷണത്തെ കുറിച്ച് അറിഞ്ഞ ആ നിമിഷം, അയാളുടെ മനസ്സിൽ തോന്നിയത് പരിസ്ഥിതി മലിനീകരണം തടയുന്ന ലാബിലെ ഒരു ഉപകരണം ആയിരുന്നില്ല. ഇരുട്ടിൽ തിളങ്ങുന്ന ആ മത്സ്യത്തെ കണ്ടപ്പോൾ അദ്ദേഹം മനസ്സിൽ കണ്ടത് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ഒരു അമേരിക്കൻ പെറ്റ് സ്റ്റോർ ആണ്. അക്വേറിയങ്ങളിൽ വെക്കാൻ ഇതിലും ആകർഷകമായ മറ്റൊരു സാധനം വേറെന്തുണ്ട്?

ടെക്സസിലെ ഓസ്റ്റിൻ ആസ്ഥാനമായി യോർക്ക്‌ടൗൺ ടെക്നോളജീസ് എന്നൊരു കമ്പനി ബ്ലേക്കും അയാളുടെ സുഹൃത്ത് റിച്ചാർഡ് ക്രോക്കറ്റും ചേർന്ന് സ്ഥാപിച്ചു. അവർ നേരെ സിംഗപ്പൂരിലെ ശാസ്ത്രജ്ഞരുമായി ചർച്ച നടത്തി ഒരു കോർപ്പറേറ്റ് ഡീൽ ഉണ്ടാക്കി. ഈ ഫ്ലൂറസെന്റ് സീബ്രാഫിഷ് ലോകവ്യാപകമായി മാർക്കറ്റ് ചെയ്യാനുള്ള എക്സ്ക്ലൂസീവ് ലൈസൻസ് വെറുമൊരു ഫിനാൻസ് ഗ്രാജ്വേറ്റ് സ്വന്തമാക്കി[5]. ആ ചെറിയ മത്സ്യത്തിന് അവർ ആകർഷകമായ ഒരു വാണിജ്യ ബ്രാൻഡ് നെയിം നൽകി: 'ഗ്ലോഫിഷ്'. എന്നാൽ ഒരു വലിയ തടസ്സം മുന്നിലുണ്ടായിരുന്നു. ഒരു ജനിതക മാറ്റം വരുത്തിയ ജീവിയെ ആദ്യമായി അമേരിക്കൻ മാർക്കറ്റിൽ പൊതുജനങ്ങൾക്ക് വിൽക്കാൻ ഇറക്കണമെങ്കിൽ അമേരിക്കയിലെ എഫ്.ഡി.എ (FDA) ന്റെ കർശനമായ അനുവാദം വേണം. എഫ്.ഡി.എ നിയമപ്രകാരം ജനിതകമാറ്റ ജീവികളെ ഒരു 'ഡ്രഗ്' അഥവാ മരുന്ന് ആയിട്ടാണ് കണക്കാക്കുന്നത്. എന്നാൽ ആ 'ഡ്രഗ്' മനുഷ്യന്റെ ഭക്ഷണ ആവശ്യത്തിനല്ലെങ്കിൽ, നിയമത്തിൽ വളരെ ചെറിയൊരു പഴുതുണ്ട്. 2003 ഡിസംബറിൽ എഫ്.ഡി.എ ചരിത്രപരമായ തങ്ങളുടെ ഈ ഔദ്യോഗിക നിലപാട് പ്രഖ്യാപിച്ചു: "ഈ ഫിഷ് ഒരു ഫുഡ് പ്രൊഡക്ട് അല്ല, അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഇത് മനുഷ്യന്റെ ഭക്ഷ്യ ഭദ്രതക്ക് യാതൊരു ഭീഷണിയുമില്ല. ഇതൊരു ട്രോപ്പിക്കൽ മത്സ്യം ആണ്, അമേരിക്കയിലെ തണുത്ത കാട്ടിലെ നദികളിൽ ഇതിന് ഒരിക്കലും അതിജീവിക്കാൻ കഴിയില്ല. ഇതുകൊണ്ട്, ഇവയെ റെഗുലേറ്റ് ചെയ്യാൻ എഫ്.ഡി.എ-ക്ക് ഒരു 'ക്ലിയർ റിസ്ക്' കാണാൻ കഴിയുന്നില്ല'."

ഇവിടെ നമ്മൾ ആ ഔദ്യോഗിക ഭാഷയുടെ വ്യത്യാസം വളരെ സൂക്ഷ്മമായി ശ്രദ്ധിക്കണം. എഫ്.ഡി.എ ഒരിക്കലും "ഇത് പരിസ്ഥിതിക്ക് പൂർണ്ണമായും സുരക്ഷിതമാണ്" എന്ന് എവിടെയും പറഞ്ഞില്ല. അവർ പറഞ്ഞത് "ഇത് ഞങ്ങളുടെ നിയന്ത്രണ പരിധിയിൽ വരുന്നില്ല" എന്ന് മാത്രമാണ്. "നിയന്ത്രിക്കാൻ തക്കതായ ഒരു അപകടം നിലവിൽ കാണുന്നില്ല" എന്നതും "തികച്ചും സുരക്ഷിതമാണ്" എന്നതും ഒരിക്കലും ഒന്നല്ല. ഈ രണ്ട് വാചകങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസത്തിന്റെ ആഴവും ഭീകരതയും കൃത്യം 20 വർഷങ്ങൾക്ക് ശേഷം ബ്രസീലിലെ ഒരു നദിയിൽ അതിതീവ്രമായി പ്രകടമാകും.

അങ്ങനെ 2003 ഡിസംബറിൽ, മനുഷ്യ ചരിത്രത്തിൽ ആദ്യത്തെ തവണ ഒരു ജനിതകമാറ്റ ജീവി അമേരിക്കൻ കടകളിൽ സാധാരണ ആൾക്കാർക്ക് പണം കൊടുത്ത് വാങ്ങാൻ ലഭ്യമായി. റിലീസ് ചെയ്ത് 24 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ ന്യൂയോർക്ക് ടൈംസിന്റെ ഒന്നാം പേജിൽ വാർത്തവന്നു. വെറുമൊരു ഫിനാൻസ് ഗ്രാജ്വേറ്റ് ഓസ്റ്റിനിലെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചെറിയ അപ്പാർട്ട്മെന്റിൽ നിന്ന് ആ ദിവസം മാത്രം നൂറുകണക്കിന് മീഡിയ ഇന്റർവ്യൂകൾ ചെയ്തു. കാലിഫോർണിയ സ്റ്റേറ്റ് ആ മത്സ്യം പരിസ്ഥിതിക്ക് ദോഷമാണെന്ന് കണ്ട് ആ ദിവസം തന്നെ നിരോധിച്ചു. 'സെന്റർ ഫോർ ഫുഡ് സേഫ്റ്റി' എന്ന ഒരു എൻ.ജി.ഓ ഇതിനെതിരെ ഒരു കോടതിക്കേസ് ഫയൽ ചെയ്തു. പക്ഷേ എഫ്.ഡി.എ നിലപാട് കാരണം 2005-ൽ ആ കേസ് കോടതി തള്ളിക്കളഞ്ഞു. ഇതിനിടെ, യാതൊരു തടസ്സവുമില്ലാതെ ബ്ലേക്ക് ഒരൊറ്റ നീക്കത്തിൽ ഒരു വമ്പൻ ജൈവ ഉൽപ്പന്ന സാമ്രാജ്യം കെട്ടിപ്പടുത്തു. ഇലക്ട്രിക് ഗ്രീൻ, സൺബേഴ്സ്റ്റ് ഓറഞ്ച്, കോസ്മിക് ബ്ലൂ, ഗലാക്ടിക് പർപ്പിൾ എന്നിങ്ങനെ വിവിധ പേരുകളിൽ — ഓരോ നിറവും ഓരോ വ്യത്യസ്ത ജീവിയുടെ ഓരോ ജീനിൽ നിന്ന് കടമെടുത്ത് സീബ്രാഫിഷിലേക്ക് കയറ്റി. സീബ്രാഫിഷിന് പുറമെ ടെട്രകൾ, ബാർബ്‌സ്, ബെറ്റകൾ, ഷാർക്കുകൾ എന്നിങ്ങനെ മീനുകളുടെ വെറൈറ്റികൾ വർദ്ധിച്ചു. ഒടുവിൽ 2017-ൽ സ്പെക്ട്രം ബ്രാൻഡ്സ് എന്ന വലിയൊരു മൾട്ടിനാഷണൽ കൺസ്യൂമർ ഗുഡ്സ് കോർപ്പറേഷൻ 50 മില്യൺ ഡോളറിനു മുകളിൽ വിലകൊടുത്ത് ആ ഗ്ലോഫിഷ് ബ്രാൻഡ് മൊത്തമായി വാങ്ങി.

ഒന്ന് ചിന്തിച്ചുനോക്കൂ. കടലിൽ കിടന്ന ഒരു ജെല്ലിഫിഷ് ജീൻ, അത് കണ്ടെത്തിയ ഇപ്പോൾ ഷട്ടിൽ ഓടിക്കുന്ന ഒരു ഡ്രൈവർ, അതിനെ പ്രൊഡക്റ്റ് ആക്കിയ ഒരു ഫിനാൻസ് ഗ്രാജ്വേറ്റ്, ഒടുവിൽ വലിയൊരു കോർപ്പറേഷൻ അത് വിലകൊടുത്ത് വാങ്ങുന്നു. ഒരൊറ്റ ജൈവ ഉൽപ്പന്നം, 50 മില്യൺ ഡോളർ! ഇതാണ് ജീവനുള്ള ടെക്‌നോളജിയുടെ, ലാഭം മാത്രം നോക്കുന്ന ആധുനിക ഇക്കോണമി.

ബ്രസീൽ ഗവൺമെന്റ് തുടക്കം മുതൽ തന്നെ ഈ മത്സ്യം തങ്ങളുടെ രാജ്യത്ത് നിരോധിച്ചിരുന്നു. കാരണം വളരെ ലളിതവും ഭീകരവുമാണ്. ഭൂമിയിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ ജൈവ വൈവിധ്യ ഭരിതമായ ഒരു ഭൂഖണ്ഡമാണ് ദക്ഷിണ അമേരിക്ക. ആ അതിലോലമായ ആവാസ വ്യവസ്ഥകളിലേക്ക് ലബോറട്ടറിയിൽ ഉണ്ടാക്കിയ ഒരു ജനിതക മാറ്റ ജീവി ഒരിക്കലും ഇറങ്ങിക്കൂടാ എന്ന് അവർക്ക് നിർബന്ധമുണ്ടായിരുന്നു. പക്ഷേ ലോക ജലജന്തു ഓർണമെന്റൽ ഇൻഡസ്ട്രിയിൽ ഒരു രാജ്യത്തിന്റെ കടലാസിലെ നിരോധനത്തിന് എന്ത് വിലയാണുള്ളത്? ലാറ്റിൻ അമേരിക്കയിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ ഓർണമെന്റൽ ഫിഷ് അക്വകൾചർ കേന്ദ്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത് ബ്രസീലിലെ മുരിയേ എന്ന സ്ഥലത്താണ്. 4,500 ഓളം ബ്രീഡിങ് പോണ്ടുകൾ ഉള്ള അതിവിശാലമായ ഒരൊറ്റ കേന്ദ്രം. ആ 4,500 കുളങ്ങളിലും വെള്ളം മാറ്റാൻ പമ്പോ ഫിൽട്ടറോ ഒന്നുമില്ല. അവിടുത്തെ മൊത്തം ജലവും ഒഴുകിപ്പോകുന്നത് ഒരൊറ്റ ഡ്രെയിനിലൂടെയാണ്. ആ ഡ്രെയിനിലെ ജലം നേരിട്ട് ചെന്ന് ചേരുന്നത് പരൈബ ദൊ സുൾ എന്ന ഒരു വലിയ നദിയിലേക്കും. ആ നദി ബ്രസീലിലെ മൂന്ന് സ്റ്റേറ്റുകളിലൂടെയാണ് ഒഴുകുന്നത്: സാവോ പോളോ, മിനാസ് ജെറൈസ്, റിയോ ഡി ജനീറോ — മൊത്തം 55,500 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്ററുകളിൽ പടർന്നു ഒഴുകുന്ന ഒരു ഭീമൻ നദി. ആ നദിയുടെ തലവഴി എന്ന് പറയുന്നത് സാക്ഷാൽ 'ആറ്റ്ലാന്റിക് ഫോറസ്റ്റ്' ആണ് — ഭൂമിയിലെ തന്നെ ഏറ്റവും സെൻസിറ്റീവായ, അത്യപൂർവ്വമായ ജൈവ ഹോട്ട്‌സ്‌പോട്ടുകളിൽ ഒന്ന്.

2017-ൽ ബ്രസീലിലെ പ്രമുഖ ബയോളജിസ്റ്റായ ആന്ദ്ര മഗൽഹായ്‌സ് ആ നദിയോട് ചേർന്നുള്ള ചില ചെറിയ തോടുകളിൽ ഒരു ഇക്കോളജിക്കൽ സർവ്വേ ആരംഭിച്ചു. അദ്ദേഹം പ്രധാനമായും അഞ്ച് തോടുകളാണ് പരിശോധിച്ചത്. രാത്രിയിൽ ഒരു യു.വി ഫ്ലാഷ്‌ലൈറ്റ് ഉപയോഗിച്ച് അദ്ദേഹം ആ ഇരുണ്ട വെള്ളത്തിലേക്ക് നോക്കി. അവിടെ അദ്ദേഹം കണ്ട കാഴ്ച ശാസ്ത്രലോകത്തെയാകെ നടുക്കുന്നതായിരുന്നു. അഞ്ചിൽ അഞ്ച് തോടുകളിലും — ഗ്ലോഫിഷ് ഉണ്ടായിരുന്നു! ഇരുട്ടിൽ പച്ചയും ചുവപ്പുമായി തിളങ്ങുന്നു, അതും കാട്ടിലെ നദിയുടെ ഉള്ളിൽ. അത്ഭുതമെന്നു പറയട്ടെ, അക്വേറിയത്തിൽ നിന്ന് ചാടിപ്പോയ ഒന്നോ രണ്ടോ മീനുകളായിരുന്നില്ല അവ, മറിച്ച് വലിയ കൂട്ടം കൂട്ടമായി അവ അവിടെ സ്വതന്ത്രമായി വിഹരിക്കുകയായിരുന്നു.

ഇത് അദ്ദേഹത്തെ സംബന്ധിച്ച് ആദ്യ ഞെട്ടൽ മാത്രമായിരുന്നു. രണ്ടാമത്തെ ഞെട്ടൽ ഇതിലും വലുതായിരുന്നു: അവ അവിടെ കിടന്ന് ഇണ ചേരുകയാണ്, വൻതോതിൽ പെരുകുകയാണ്. ഒരൊറ്റ തോടിൽ തന്നെ — വർഷത്തിൽ 12 മാസവും അവ ബ്രീഡ് ചെയ്യുന്നു. കാട്ടിൽ സ്വതന്ത്രമായി ജീവിക്കുന്ന ഇതിന്റെ ഒറിജിനൽ ഏഷ്യൻ പൂർവ്വിക ജനതക്ക് പ്രകൃതിയിലെ ചില പ്രത്യേക സീസണുകളിൽ മാത്രമേ ഇണ ചേരാൻ കഴിയുകയുള്ളൂ. എന്നാൽ മനുഷ്യൻ ലാബിൽ ഡിസൈൻ ചെയ്ത ഈ ജനിതകമാറ്റ മത്സ്യം യാതൊരു സീസൺ വ്യത്യാസവുമില്ലാതെ 365 ദിവസവും ഇണ ചേരുന്നു. കൂടാതെ ഇവയുടെ വളർച്ച അതിവേഗത്തിലാണ്. ഒറിജിനൽ സീബ്രാഫിഷ് വലുതായി ബ്രീഡ് ചെയ്യാൻ ആഴ്ചകൾ എടുക്കുമെങ്കിൽ, ഗ്ലോഫിഷ് അതിലും വേഗത്തിൽ ബ്രീഡ് ആകുന്നു. കൂടുതൽ ജനനം, കൂടുതൽ വ്യാപനം. പ്രകൃതിയുടെ ഒരു നിയമവും ഇവയെ ബാധിക്കുന്നില്ല.

ഇത് ആ കാട്ടിലെ ആവാസവ്യവസ്ഥയിൽ ഏതുതരം പരിണാമ ഭീഷണിയിലേക്കാണ് വഴിതുറക്കുന്നത് എന്ന് നമ്മൾ മനസ്സിലാക്കണം. ആ തോടുകളിൽ ഈ ഗ്ലോഫിഷ് തിന്നുന്ന ഭക്ഷണം — അതായത് ഇൻസക്ടുകൾ, സൂ-പ്ലാങ്ക്ടൺ — അതേ ഭക്ഷണം തന്നെയാണ് ലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളായി ആ തോടുകളിലെ തദ്ദേശീയ മത്സ്യങ്ങളും തിന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. ഇതിൽ പലതും വളരെ ദുർലഭവും വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്നതുമായ ജീവികളാണ്. അവിടേക്ക് എണ്ണത്തിൽ പെരുകുന്ന ഗ്ലോഫിഷ് വരുമ്പോൾ ഒരു വലിയ ഭക്ഷ്യ മത്സരം ആരംഭിക്കുന്നു. ആ തോടുകളിൽ ഗ്ലോഫിഷിനെ തിന്നാൻ കഴിവുള്ള ഒരു നാച്ചുറൽ പ്രിഡേറ്റർ നിലവിലില്ല — കാരണം ഗ്ലോഫിഷിന്റെ അടിസ്ഥാനം ഇൻഡ്യൻ-ബംഗ്ലാദേശ് ജീവിയാണ്. ബ്രസീലിലെ ആ തോടുകളിലെ ഒരൊറ്റ ഇരപിടിയൻ മത്സ്യമോ പക്ഷിയോ ഇതിനെ തങ്ങളുടെ 'ഭക്ഷണം' ആയി ഇതുവരെ തിരിച്ചറിഞ്ഞിട്ടില്ല. നാച്ചുറൽ സെലക്ഷൻ ഈ പുതിയ ജനിതക അതിഥിയെ എന്തുചെയ്യണമെന്ന് അറിയാതെ സ്തംഭിച്ചുനിൽക്കുകയാണ്.

എന്നാൽ ഇതിലൊക്കെ വെച്ച് ഏറ്റവും ഗഹനമായ ഭീഷണി ഇനിയും വരാനിരിക്കുന്നതേയുള്ളൂ: ജീൻ ട്രാൻസ്ഫർ അഥവാ ജനിതക കൈമാറ്റം. ഈ ഗ്ലോഫിഷ് അവിടുത്തെ ബ്രസീലിയൻ ആൽഗകളിൽ ജീവിക്കുന്ന തദ്ദേശീയ ഡാനിയോ ഇനത്തിലുള്ള മത്സ്യങ്ങളുമായി ഇണ ചേർന്നാൽ എന്ത് സംഭവിക്കും? ജനിക്കുന്ന ആ കുഞ്ഞിലേക്ക് ജി.എഫ്.പി ജീൻ ട്രാൻസ്ഫർ ചെയ്യപ്പെടും. അതോടെ ആ ജനിതക ബ്രസീൽ ജനതയിലെ ഒരു വിഭാഗം മത്സ്യങ്ങളും പൂർണ്ണമായും — ഇരുട്ടിൽ പച്ചയായി തിളങ്ങും. കോടിക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളുടെ പരിണാമം കൊണ്ട്, വലിയ ഇരപിടിയൻ ജീവികളിൽ നിന്ന് ഒളിക്കാൻ വേണ്ടി പ്രകൃതി അവർക്ക് നൽകിയതാണ് മണ്ണുപോലെ ദുർഗ്ഗമവും ക്രൂദ്ധവുമായ അവരുടെ നിറം അഥവാ കാമഫ്ലാഷ്. ആ നിറം നഷ്ടപ്പെട്ടാൽ, ഇരുട്ടിൽ ആ ജനതയ്ക്ക് ഇനി ഒളിക്കാൻ കഴിയില്ല. ഇരപിടിയന്മാർ അവരെ എളുപ്പത്തിൽ കണ്ടെത്തി തിന്നുതീർക്കും. അതായത്, നമ്മൾ നമ്മുടെ അക്വേറിയം ഭംഗിയാക്കാൻ വേണ്ടി ഉപയോഗിച്ച ഒരു ബ്യൂട്ടിഫൈ ജീൻ ഒരു വലിയ കാട്ടിലെ ആവാസ വ്യവസ്ഥയുടെ പൂർണ്ണമായ വംശനാശത്തിന്റെ കാരണമായി മാറാം.

ഫെഡറൽ യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഓഫ് പരനയിലെ പ്രമുഖ ഇക്കോളജിസ്റ്റ് ആയ ഷോ വിതൂലേ ഒരൊറ്റ വരിയിൽ ഈ ഭീകരാവസ്ഥ ചുരുക്കി പറഞ്ഞു: "ഇത് ഇരുട്ടിലേക്കുള്ള ഒരു അന്ധമായ വെടിയുതിർക്കൽ പോലെയാണിത്." ഇതിന്റെ യഥാർത്ഥ പ്രത്യാഘാതം എന്തായിരിക്കുമെന്ന് ഇന്ന് ഭൂമിയിൽ ആർക്കും അറിയില്ല. ഇവിടെ അവശേഷിക്കുന്ന ഒരൊറ്റ ചോദ്യം ഇതാണ്: ലോകത്തിന്റെ ഭാവി തീരുമാനിക്കുന്ന ആ തീരുമാനങ്ങൾ എടുക്കുന്ന മുറികളിൽ ഇരിക്കുന്ന അധികാരികൾ "ഇപ്പോൾ ഇത് സുരക്ഷിതമാണല്ലോ, അപകടമില്ലല്ലോ" എന്ന് ചോദിക്കുന്നതിന് പകരം, "20 വർഷം കഴിഞ്ഞ് ഞങ്ങളുടെ ഈ ധാരണ പൂർണ്ണമായും തെറ്റായാൽ പ്രകൃതിക്ക് എന്ത് സംഭവിക്കും?" എന്ന് ചോദിക്കാൻ തയ്യാറാകുമോ?

ഇത് വെറുമൊരു ചെറുമത്സ്യത്തിന്റെ കഥ അല്ല, ലോകത്തെ മാറ്റിമറിച്ച ഒരു വലിയ പ്രോട്ടീനിന്റെ കഥയുമല്ല. ഇത് ഒരൊറ്റ ചോദ്യത്തിന്റെ കഥയാണ്: നമ്മൾ ലബോറട്ടറിയിൽ മനുഷ്യന്റെ ആവശ്യങ്ങൾക്കായി ഡിസൈൻ ചെയ്ത ജീവൻ, ഒരിക്കൽ ഈ വിശാലമായ പ്രകൃതിയിലേക്ക് ഇറങ്ങിക്കഴിഞ്ഞാൽ — ആ ഡിസൈൻ നമ്മൾ ഉദ്ദേശിച്ചതുപോലെ മാത്രമേ പ്രവർത്തിക്കൂ എന്ന് നമുക്ക് എന്ത് ഉറപ്പാണുള്ളത്? ഈ ചോദ്യത്തിന്റെ ഉത്തരം ഇന്ന് നമ്മുടെ പക്കൽ ലഭ്യമല്ല. ആ യഥാർത്ഥ ഉത്തരം, ഭൂമിയിലെ ഒരൊറ്റ ഇരുണ്ട ബ്രസീലിയൻ തോടിൽ, അന്ധകാരത്തിൽ, ഉജ്ജ്വലമായ ഹരിതനിറത്തിൽ, ഇപ്പോഴും ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. മനുഷ്യന്റെ അഹങ്കാരത്തെയും ശാസ്ത്രത്തിന്റെ പരിമിതികളെയും നോക്കി അത് അവിടെ ഇരുന്ന് തിളങ്ങുകയാണ്.